"Θάρθει κάποιος καιρός, που οι ιερείς θα λειτουργούν σαν κλόουν και σαν κλόουν θα τελούν τη Θεία Λειτουργίαν..... Και μακάριοι εκείνοι εκ των απλών ιερέων που στηρίζουν σήμερα την Ορθόδοξην Εκκλησίαν με την απλήν αγίαν ζωή τους. και που δεν θα υποκύψουν στις πιέσεις και θα λογιστούν από τον Θεό Ομολογητές και Μάρτυρες".
ΠΗΓΗ: https://www.youtube.com/channel/UCEHkYC2ufRG0TNo6JC5JSJw (ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΕΝ ΟΨΕΙ • Ὑπὲρ πίστεως καὶ πατρίδος)
Αρχιμ. Φωτίου Ιωακείμ
Από χρόνια τώρα η εορτή
των αγίων Τριών Ιεραρχών, Βασιλείου του Μεγάλου, αρχιεπισκόπου Καισαρείας της
Καππαδοκίας, Γρηγορίου του Θεολόγου και Ιωάννου του Χρυσοστόμου, αρχιεπισκόπων
Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης, ένεκα της ευρύτατης κατά κόσμον μόρφωσής τους,
αλλά και των θεοσόφων συγγραμμάτων τους,
που τα έγραψαν σε ωραιότατη ελληνική γλώσσα και αποτελούν πηγή γνώσης και
πυξίδα ασφαλή πνευματικής κατάρτισης, εορτάζεται από όλο τον Ελληνισμό με πανηγυρικές ομιλίες και έχει καθιερωθεί ως
η «Εορτή των Γραμμάτων».
Αλλά, ποιά ήταν η
έννοια της Παιδείας στους ιδίους τους Τρείς μέγιστους τούτους Ιεράρχες; Πώς την
αντιλήφθηκαν, τη βίωσαν και τη δίδαξαν; Γι᾽ αυτούς Παιδεία δεν σήμαινε απλώς
κατάκτηση γνώσεων, αλλά κατεξοχήν καλλιέργεια της ανθρώπινης ψυχής: «Θεωρώ ως
τέχνη τεχνών και επιστήμη επιστημών το να καθοδηγείς ορθά τον άνθρωπο, το
πολυτροπώτατο και ποικιλώτατο τούτο λογικό ζώο», δημηγορεί Γρηγόριος ο
Θεολόγος. Και, βεβαίως, η καθοδήγηση τούτη του ανθρώπου, κατά την κοινή
αντίληψη των Πατέρων της Εκκλησίας μας, δεν μπορεί να είναι παρά
χριστοκεντρική, με στόχο την εν Χριστώ επίτευξη του «καθ᾽ ομοίωσιν Θεού»:
«Ομοίωση Θεού, όσο είναι δυνατόν στην ανθρώπινη φύση. Αλλ᾽ η ομοίωση τούτη δεν
επιτυγχάνεται χωρίς γνώση, η δε γνώση δεν κατορθώνεται χωρίς διδασκαλία»,
θεολογεί ο Μέγας Βασίλειος. Και
επισημαίνει στη συνέχεια ο ιερός Χρυσόστομος, κάτι που και στις μέρες μας
δυστυχώς συχνά συμβαίνει, σχετικά με την αγωγή των παιδιών: «Το ότι αμελούμε τα
ίδια τα παιδιά μας, και φροντίζουμε μεν για τα υλικά τους αποκτήματα, αλλά
περιφρονούμε τη φροντίδα των ψυχών τους, τούτο αποτελεί έσχατη παραφροσύνη».
Βεβαίως, η διδασκαλία
των αγίων τούτων Πατέρων για πρόκριση της κατά Χριστόν αγωγής της ψυχής, δεν
σημαίνει ότι υποτιμούν την αξία ή σπουδαιότητα της απόκτησης γνώσεων, αλλά μία
ιεράρχηση αξιών: Πρώτα το πνεύμα και η καλλιέργειά του, και μετά το σώμα και οι
αναγκαίες γνώσεις για τον πρόσκαιρο τούτο βίο, όπως διασαφηνίζει ο άγιος
Χρυσόστομος: «Κι ας μη νομίζει κανείς ότι νομοθετώ να παραμένουν αμαθή τα
παιδιά... Δεν εμποδίζω να μορφώνονται, λέγοντας αυτά, αλλ᾽ εμποδίζω να
εστιάζεται η προσοχή τους μόνο στα σχολικά μαθήματα». Για τους Τρείς Ιεράρχες η
Παιδεία αποτελεί μεγάλη υπόθεση, αφού ο Ιωάννης Χρυσόστομος καταλήγει στο να
πεί τον βαρυσήμαντο λόγο: «Η παιδεία μετάληψις αγιότητός εστι»!
Κι ακόμη κάτι, που θα
τονίσουμε, τελειώνοντας το σύντομο τούτο κείμενό μας για το μεγάλο θέμα της Παιδείας, είναι το
πόσο επιμένουν οι Τρείς Ιεράρχες στον θεμελιώδη ρόλο της ορθής διαπαιδαγώγησης
των νέων, τόσο του δασκάλου, όσο και των γονέων, και κυρίως της ζωής και των
πράξεών τους, του ζωντανού και φωτεινού τους παραδείγματος. Κι αυτό είναι κάτι,
που πρέπει ιδιαίτερα να ληφθεί σήμερα υπόψη, όταν υπάρχει συχνότατα έλλειψη ή
αδιαφορία κατήχησης των νέων στην Ορθόδοξη Πίστη και Παράδοση, όταν το μάθημα
των Θρησκευτικών στα σχολεία έχει συρρικνωθεί και συχνά αποστεωθεί, κι όταν όσα
οργιάζουν στα τηλεοπτικά μέσα και το διαδίκτυο μπορούν μέσα σε ελάχιστο χρόνο
να καταρρίψουν ό,τι με κόπο προσπαθεί ο παπάς κι ο δάσκαλος να οικοδομήσει σε
μιά εύπλαστη, ευάλωτη κι αστήριχτη νεανική ψυχή.
Η ευθύνη όλων μας στο
θέμα της Παιδείας είναι μεγάλη. Και η γραμμή των Τριών Ιεραρχών προς τούτο
είναι σαφής, ταυτόσημη προς την οδό του Ευαγγελίου: Η απαιτούμενη θύραθεν
κατάρτιση να συνδυάζεται με την οικοδομή πρώτα του εαυτού μας, των ποιμένων και
διδασκάλων, εν Χριστώ, με μία συνεπή δηλ. χριστιανική ζωή. «Πρώτον ποιήσαι,
ύστερον διδάξαι». Έτσι θα υπάρχει ελπίδα να καρποφορήσει με τη Χάρη του Θεού η
διδασκαλία μας, και η Παιδεία του Γένους των Ρωμηών να επανέλθει στις παλαιές,
αληθινές κι ασάλευτες ρίζες της, για να αναδεικνύει ανθρώπους ολοκληρωμένα μορφωμένους
εν Χριστώ και νέους πολίτες της ουράνιας Βασιλείας.
ΠΗΓΗ : http://www.immorfou.org.cy/
*Ομιλία στην Αθωνιάδα Σχολή επί τη εορτή των Τριών Ιεραρχών 1992.
ΠΗΓΗ : ΑΡΧΙΜ. ΕΦΡΑΙΜ
ΚΑΘΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ, "ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ ΩΣ
ΘΕΜΕΛΙΩΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ", "Ο ΟΣΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ",
ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΔΟΣΙΣ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΟΣΙΟΥ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ, ΠΕΡΙΟΔΟΣ Β΄, ΕΤ.
1992, ΑΡΙΘΜ. 17, σσ. 10 - 16.
Έλεγε ο παπα - Ανδρέας,
μετέπειτα ηγούμενος της μονής Αγίου Παύλου, πως μία ημέρα που ξεκίνησαν ο
ίδιος, ο γέρων Σωφρόνιος του Έσσεξ (1896-1993) και ο μοναχός Γεράσιμος Μενάγιας
(+1972) για να μαζέψουν σαλιγκάρια, φθάνοντας στην ασκητική περιοχή του Αγίου
Βασιλείου, βρέθηκαν αντιμέτωποι μ΄ ένα γυμνό ασκητή. Μετά την πρώτη τους
έκπληξη, τον ρώτησαν εάν χρειαζόταν να του φέρουν κάτι. Τότε εκείνος απάντησε
ότι δεν χρειάζεται τρόφιμα παρά μόνο λίγο αλάτι, αν θα ήταν δυνατόν. Έδειξε
μάλιστα στον π. Ανδρέα και μιά μεγάλη πέτρα, στη βάση της οποίας του συνέστησε
να αφήσει το αλάτι. Την επομένη ο π. Ανδρέας εκπλήρωσε την επιθυμία του ασκητή.
Από τότε ο ευλαβής αυτός ιερομόναχος πέρασε πολλές φορές από εκείνο το σημείο.
ο άγνωστος όμως ασκητής δεν είχε παραλάβει το αλάτι. Ίσως να ήταν ένας από τους
"εν γυμνότητι διαβιούντας" στο Περιβόλι της Υπεραγίας Θεοτόκου.
ΠΗΓΗ : ΠΑΤΑΠΙΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΚΑΥΣΟΚΑΛΥΒΙΤΟΥ, ΑΓΙΑΣΜΕΝΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΩΝ
ΚΑΥΣΟΚΑΛΥΒΙΩΝ, ΕΚΔ. ΙΕΡΑΣ ΚΑΛΥΒΗΣ ΑΓΙΟΥ ΑΚΑΚΙΟΥ ΚΑΥΣΟΚΑΛΥΒΙΩΝ, ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ
2013, σσ. 273-275.
Είχα ακούσει πολλές
φορές από πνευματικά παιδιά του Αγίου την ακόλουθη συγκλονιστική ιστορία.
Κάποιος Έλληνας αεροναυπηγός είχε έρθει στον Άγιο, στα Καλλίσια, και του είπε
ότι επειγόντως θα ταξίδευε στην Αμερική, διότι λόγω σοβαρής βλάβης στο
διαστημόπλοιο "Απόλλων 13 1" (1970) αντιμετώπιζαν μεγάλη
δυσκολία για να το επαναφέρουν. Η NASA είχε καλέσει επειγόντως
αεροναυπηγούς από όλο τον κόσμο όπως και από την Ελλάδα για να βοηθήσουν στην
προσπάθεια επιστροφής του διαστημικού σκάφους.
Ο Άγιος του είχε πει
περίπου τα εξής : "Περίμενε λίγο...Βλέπω το πρόβλημα. Πρέπει να γίνει αυτό
κι αυτό για να το φέρουνε πίσω στη γη. Όταν θα μαζευτείτε εκεί και όλοι θα λέτε
τί πρέπει να γίνει, εσύ να μη μιλήσεις. Θα περιμένεις να μιλήσεις τελευταίος
και θα τους πεις: "Ας δούμε κι αυτόν τον τρόπο...". Αυτοί δεν θα σε
πιστέψουν, αλλά στο
τέλος έτσι θα το φέρουνε πίσω και θα σε βραβεύσουνε" 2.
Αυτός ο Έλληνας
αεροναυπηγός μίλησε τελικά στη NASA
και
πράγματι, αφού το διαστημικό σκάφος περιπλανήθηκε για 5 - 6 ημέρες στο
διάστημα, κατάφεραν με τον τρόπο που είπε ο Άγιος να το επαναφέρουν στη γη.
Μάλιστα ο Έλληνας επιστήμονας βραβεύτηκε για αυτή τη συμβουλή.
Δηλαδή ο Άγιος είχε
"δει" με ακρίβεια (εντός δευτερολέπτων) πώς έπρεπε να διορθωθεί η
βλάβη ενός διαστημοπλοίου που ήταν 300.000 χιλιόμετρα μακρυά από τη γη.
Το θαύμα περιλαμβάνεται
στην εξαιρετική έκδοση του τρίτου τόμου του έργου : Ο ΟΣΙΟΣ ΠΟΡΦΥΡΙΟΣ Ο ΠΡΟΦΗΤΗΣ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ, που εξέδωσε το Αγιοπαυλίτικο Ιερό Κελλί των Αγίων Θεοδώρων
το 2020 (σσ. 61 - 62).
_______________
1. Σχετικά με την αποστολή διαστημική αποστολή "Απόλλων 13" βλέπε εδώ : el.wikipedia.org/wiki/Απόλλων_13
2. https://www.protothema.gr/greece/article/912716/adonis-kodaratos-o-ellinas-tis-nasa-pou-esose-tous-astronautes-tis-apostolis-apollo-13/ (στα σχόλια 2 : Μιχαλης 30/07/2019, 13:47 Υπάρχει βίντεο στο youtube που μιλάει ο μητροπολίτης Λεμεσού Αθανάσιος και λέει ότι ο Άγιος Πορφύριος του είχε δώσει τη λύση). https://www.youtube.com/watch?v=b0LaVt7mJk4
