"Γνώσεσθε τὴν ἀλήθειαν καὶ ἡ ἀλήθεια ἐλευθερώσει ὑμᾶς" (Κατά Ιωάννη 8,32).
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 28 Οκτωβρίου 2021

ΠΩΣ Η ΜΗΤΕΡΑ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ ΜΑΣ Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ ΔΙΕΣΩΣΕ ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΙΚΑ ΤΟΝ ΟΡΧΟΜΕΝΟ ΤΟ 1943

 

Σεπτέμβριος τοῦ 1943. οἱ Ἰταλοὶ συνθηκολογοῦν. Μία ὁμάδα ἀπὸ κατοίκους τοῦ Ὀρχομενοῦ Βοιωτίας

πλησιάζουν στὸν σιδηροδρομικὸ σταθμὸ τῆς Λειβαδιᾶς καὶ ζητοῦν ἀπὸ τὴν ἐκεῖ ἰταλικὴ φρουρὰ νὰ

παραδώσει τὸν ὁπλισμό της. Διαφορετικά, τοὺς ἀπειλοῦν πὼς θὰ δεχθοῦν ἐπίθεση ἀπὸ τοὺς ἀντάρτες ποὺ

βρίσκονται στὴν περιοχὴ τοῦ Τζαμαλιοῦ (Διονύσου).

Οἱ Ἰταλοὶ ἀρνοῦνται νὰ παραδοθοῦν καὶ ἐνημερώνουν τοὺς Γερμανούς, οἱ ὁποῖοι ἀποφασίζουν νὰ κάψουν  τὸν Ὀρχομενὸ καὶ νὰ τιμωρήσουν τοὺς κατοίκους.

Τὸ βράδυ τῆς 9ης Σεπτεμβρίου μπαίνουν οἱ Γερμανοὶ στὸν Ὀρχομενὸ καὶ συλλαμβάνουν ἑξακόσιους

ὁμήρους. Ἕνα τμῆμα μένει στὴν πόλη, ἐνῶ ἕνα ἄλλο μὲ τρία τὰνκ προχωρεῖ πρὸς τὸν Διόνυσο.

Λίγο ἔξω ἀπὸ τὸν Ὀρχομενὸ εἶναι χτισμένη ἡ πιὸ ἀρχαία ἐκκλησία τῆς Βοιωτίας (874 μ.Χ.), ἀφιερωμένη στὴν Κοίμηση τῆς Θεοτόκου παλιὸ μοναστήρι τῆς Σκριπούς.

Εἶναι ἀκόμη μεσάνυχτα. Ἡ φάλαγγα ἔχει προσπεράσει πεντακόσια πενήντα μέτρα τὸν ναό, ὅταν ξαφνικὰ

τὸ πρῶτο τὰνκ ἀκινητοποιεῖται στὴ μέση του δρόμου. Μπροστὰ τοὺς οἱ Γερμανοὶ βλέπουν μία μεγαλόπρεπη γυναίκα μὲ τὸ χέρι ὑψωμένο σὲ ἀπαγορευτικὴ στάση. Τὸ δεύτερο τὰνκ προσπαθεῖ νὰ  προσπεράσει τὸ πρῶτο, ἀλλὰ πέφτει σ᾿ ἕνα χαντάκι, ἐνῶ τὸ τρίτο τὰνκ ἀκινητοποιεῖται σ᾿ ἕνα χωράφι, μέσα ἀπὸ τὸ ὁποῖο προσπαθοῦσε νὰ περάσει.

Ξημέρωσε ἡ 10η Σεπτεμβρίου. Ὁ Γερμανὸς διοικητὴς Χόφμαν ζήτησε ἀπὸ τοὺς κατοίκους ἕνα τρακτὲρ γιὰ νὰ τραβήξει τὰ τάνκ. Τότε συνέβη κάτι θαυμαστό. Τὰ βαριὰ αὐτὰ ἅρματα μετακινήθηκαν ἀπὸ τὸ τρακτὲρ σὰν ἄδεια σπιρτόκουτα!

Θαῦμα, θαῦμα! φώναξε ὁ διοικητὴς καὶ ζήτησε ἀπὸ τοὺς κατοίκους νὰ πάει στὴν ἐκκλησία.

Ἐκεῖνοι τὸν ὁδήγησαν πράγματι στὸν ναό. Ὁ Γερμανὸς στὴ θεομητορικὴ εἰκόνα τοῦ τέμπλου ἀναγνώρισε τὴ γυναίκα ποὺ ἐμπόδισε τὴ φάλαγγα νὰ προχωρήσει!

Ἔπεσε ἀμέσως στὰ γόνατα καὶ φώναξε μὲ θαυμασμό:

Αὐτὴ ἡ γυναίκα σας ἔσωσε! Νὰ τὴν τιμᾶτε καὶ νὰ τὴ δοξάζετε.

Ὁ Ὀρχομενὸς σώθηκε. Ὁ Χόφμαν διατάζει νὰ ἐλευθερωθοῦν οἱ ἑξακόσιοι μελλοθάνατοι καὶ ὑπόσχεται πὼς μέχρι τὸ τέλος τοῦ πολέμου ἡ πόλη δὲν θὰ πάθει κανένα κακό. Οἱ κάτοικοι εὐχαριστοῦν καὶ δοξολογοῦν τὴν προστάτιδα Θεοτόκο γιὰ τὴν ἀνέλπιστη σωτηρία τους.

Ὁ ἥλιος γέρνει στὴ δύση. Τὰ τὰνκ φεύγουν μὲ τὰ πυροβόλα κατεβασμένα, γιατὶ νικήθηκαν ἀπὸ τὴν ὑπέρμαχο Στρατηγὸ τοῦ Ὀρχομενοῦ.

Ἀπὸ τότε ἡ 10η Σεπτεμβρίου καθιερώθηκε σὰν ἡμέρα πανηγύρεως. Ὅσο ζοῦσε ὁ Χόφμαν, παρευρισκόταν κι αὐτὸς σχεδὸν κάθε χρόνο. Ἀφιέρωσε μάλιστα στὴν Παναγία ἕνα μεγάλο καντήλι καὶ χρηματοδότησε τὴν πρώτη ἀπεικόνιση τοῦ θαύματος.


ΠΗΓΗ : «Εμφανίσεις και θαύματα της Παναγίας, Ιερά Μονή Παρακλήτου, 1999, www.impantokratoros.gr.


Σάββατο 14 Αυγούστου 2021

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΕΙΡΜΟΥ ΤΗΣ Θ΄ ΩΔΗΣ ΤΟΥ Α΄ ΚΑΝΟΝΑ ΤΗΣ ΚΟΙΜΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ - ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ

 


"Νενίκηνται τῆς φύσεως οἱ ὅροι, ἐν Σοὶ Παρθένε ἄχραντε· παρθενεύει γὰρ τόκος, καὶ ζωὴν προμνηστεύεται θάνατος. Ἡ μετὰ τόκον παρθένος, καὶ μετὰ θάνατον ζῶσα, σῴζοις ἀεί, Θεοτόκε τὴν κληρονομίαν Σου" .

 

Στοχαζόμενος ο ιερός μελωδός, ότι στο πρόσωπο της Παρθένου Μαρίας, πολλοί νόμοι της φύσεως νικήθηκαν, κατά κάποιον τρόπο έπεσε σε ίλιγγο, και μη μπορώντας να εννοήσει, με θαυμασμό αναφώνησε : "Ώ Παρθένε καθαρότατη και άσπιλε ! σε Σένα νικήθηκαν οι  νόμοι της φύσεως. και φύσεως νόμος είναι, όποια γυναίκα γεννήσει, να μην μένει πλέον παρθένος. Εσύ όμως, όντας Παρθένος, συνέλαβες ασπόρως, και Παρθένος έμεινες, αφού γέννησες αφθόρως.

 

Νόμος της φύσεως είναι, όταν δια του θανάτου χωριστεί η ψυχή από το σώμα, το σώμα να τίθεται στον τάφο και να διαλύεται εις τα εξ ων συνετέθη. Στο δικό Σου όμως σώμα Θεοτόκε, ο θάνατος δεν προξένησε διαφθορά και διάλυση, αλλά ζωή και αφθαρσία. Καθότι μετά τρεις ημέρες, ενωθείσα πάλι η άχραντος Ψυχή Σου, με το θεοδόχο σώμα Σου, ανέστη από τον τάφο, και ανελήφθη στους ουρανούς. Αυτοί λοιπόν είναι οι φανεροί νόμοι της φύσεως, οι οποίοι νικήθηκαν στην Θεοτόκο. Αν δε θέλει κάποιος να εμβαθύνει περισσότερο, βρίσκε και άλλους νόμους της φύσεως να έχουν νικηθεί. Όπως νόμος της φύσεως είναι να διαπλάττεται και να εξεικονίζεται το βρέφος στην κοιλιά, λίγο-λίγο. Σε Σένα όμως Παρθένε, νικήθηκε και ο νόμος αυτός, διότι το θεοϋπόστατο βρέφος Σου αμέσως εξ αυτής της συλλήψεως εξεικονίστηκε όλο, και όχι λίγο-λίγο. όπως λέγει ο μέγας Βασίλειος (και όρα την ερμηνεία του Τροπαρίου του Ευαγγελισμού που λέει : "Ζητείς, παρ΄ εμού γνώναι, Παρθένε"). Νόμος της φύσεως είναι, το βρέφος που βρίσκεται στη κοιλιά, να προξενεί βάρος στην μητέρα του. Αλλ΄ ο Δεσπότης Χριστός, ως βρέφος στην κοιλία της Παναγίας, κανένα τέτοιο βάρος δεν προξένησε. Γι΄αυτό και ουσιαστικά ο Χριστός εβάσταζε τη Θεοτόκο καθ΄ όλους τους εννέα μήνες της κυοφορίας Της. Κι άλλοι πολλοί νόμοι της φύσεως λεπτότεροι νικήθηκαν σε Σένα Παρθένε, τους οποίους αφήνουμε, γιατί υπερβαίνουν κάθε λόγο και διάνοια. Για τους οποίους ο μεν Γρηγόριος ο Θεολόγος είπε : "Νόμοι φύσεως καταλύονται" (Λόγος εις του Χριστού Γέννησιν). Ο δε Μάξιμος είπε [...].

 

Ακολούθως ο Μελωδός προσφέρει μια ικεσία στην Θεοτόκο λέγοντας : Συ, που έμεινες Παρθένος μετά τον τόκο, καθώς ήσουν και προ του τόκου, Συ, που είσαι ζωντανή και μετά τον θάνατο, Συ, Αειπάρθενε, να σώζεις πάντοτε από κάθε βλάβη των ορατών και αοράτων εχθρών την κληρονομίαν Σου, εμάς τους χριστιανούς, τους οποίους έλαβε ο Υιό Σου κληρονομίαν από τον Πατέρα, κατά το Ψαλμικόν : "δώσω σοι ἔθνη τὴν κληρονομίαν σου" (Ψαλμ. 2,8). Γιατί είναι φανερό ότι, η κληρονομία του Υιού είναι κληρονομία κοινή και της μητέρας.

 

ΠΗΓΗ : ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ, ΕΟΡΤΟΔΡΟΜΙΟΝ, ΕΝ ΒΕΝΕΤΙΑ 1836,           σσ 675-676.


Κυριακή 7 Φεβρουαρίου 2021

ΠΑΝΑΓΙΑ Η ΘΡΗΝΩΔΟΥΣΑ

 

Ὁ γέροντάς μας, ὁ π. Ἰωάσαφ, ἔζησε ἐδῶ στό Ἅγιο Ὄρος 64 χρόνια. Ἁγιογράφησε, νά μή σᾶς πῶ χιλιάδες, ἑκατοντάδες εἰκόνες. Μία ἀπό αὐτές τίς εἰκόνες θαυματούργησε καί θαυματουργεῖ. Εἶναι ἡ «Παναγία ἡ Θρηνωδοῦσα», ἡ ὁποία βρίσκεται στήν Νέα Ὄλυνθο Χαλκιδικῆς.

 

Ἔκανε ἡ Παναγία μας ἕνα θαῦμα σ᾿ ἕναν πιστό ἐκεῖ – θε- ράπευσε τό παιδί του πού εἶχε καρκίνο – καί ὁ πιστός ἔταξε, ὅταν ἀποκτήσῃ λίγα χρήματα, νά κτίσῃ μία Ἐκκλησία πρός τιμήν τῆς Παναγίας μας. Ὅταν ἔκτισε τήν Ἐκκλησία, εἶχε ἀπορία σέ ποιά θαυματουργό εἰκόνα τῆς Παναγίας μας νά ἀφιερώσῃ τήν Ἐκκλησία. Παρουσιάστηκε ἡ Παναγία στόν ὕπνο του καί τοῦ λέει: «Θά πᾷς στό Ἅγιον Ὄρος στούς ἀδελφούς Ἰωσαφαίους καί θά πῇς στόν γερο - Ἰωάσαφ νά σοῦ ἁγιογραφήσῃ τήν “Παναγία τήν Θρηνωδοῦσα”». Λέει ὁ πιστός στήν Παναγία: «Ἐγώ ἔχω γυρίσει τόσες Ἐκκλησίες, τόσα μοναστήρια, δέν ἔχω δεῖ τέτοια εἰκόνα». «Ἐσύ, λέει, θά πᾷς νά τοῦ πῇς, καί ἐγώ θά τοῦ στείλω μήνυμα καί ξέρει αὐτός πῶς θά σοῦ τήν ἁγιογραφήσῃ». Ἦρθε αὐτός ὁ πιστός μέ εὐλογία τῆς Μητροπόλεως, τήν ἐπιτροπή τῆς Ἐκκλησίας καί τόν ἱερέα τοῦ χωριοῦ του, καί διηγήθηκε στόν γέροντα αὐτό τό ὄνει ρο πού εἶδε. Ἔτσι ὁ γέροντας ἁγιογράφησε τήν Παναγία τό 1972 καί τήν ἔστειλε εὐλογία ἐκεῖ στό χωριό. Ἀπό τότε ἔχει ἐπιτελέσει πάμπολλα θαύματα.

 

[.......] Ἔχει κάνει πάμπολλα θαύματα αὐτή ἡ εἰκόνα τοῦ γέ-ροντος Ἰωάσαφ. Βρίσκεται στήν Νέα Ὄλυνθο Χαλκιδικῆς. Πανηγυρίζει 23 Αὐγούστου μέ τό Νέο, στά ἐννιάμερα τῆς Παναγίας μας.

 

ΠΗΓΗ : "Ο ΟΣΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ", ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΔΟΣΙΣ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΟΣΙΟΥ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ, ΠΕΡΙΟΔΟΣ Β΄, ΕΤ. 2007, ΑΡΙΘΜ. 32, σσ. 114-117.


Κυριακή 9 Αυγούστου 2020

ΠΩΣ ΖΟΥΣΕ Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ ΣΤΟ ΝΑΟ

                                                                                    (Mama 365.gr)
Α.ΠΟΣΟ ΕΜΕΙΝΕ ;
Έμεινε στο ναό από τριών μέχρι δεκαπέντε ετών. Δώδεκα ολόκληρα χρόνια !

Και μόνο του το γεγονός αυτό (πώς ένα κοριτσάκι τριών ετών έμεινε τόσα χρόνια στο ναό !....) θα πρέπει να μας αφήσει έκπληκτους. "Ξένη σου η πρόοδος Παρθένε" λέει ο υμνωδός (ωδή ε΄ Κ΄ Νοεμβρίου).

Β. ΠΟΥ ΕΜΕΙΝΕ ;
Γύρω - γύρω και στο ύψος του ναού υπήρχαν "ξενώνες"(όπως έχουν σήμερα τα μοναστήρια) χωρισμένοι κατά πτέρυγες. Σε κάθε πτέρυγα έμενε και ένα "γκρουπ".

Οι προσκυνητές που έρχονταν από μακριά έμεναν στο δικό τους ξενώνα. Ξεχωριστό ξενώνα είχαν και οι Ναζιραίοι. Και οι αφιερωμένες χήρες (ως η χήρα Άννα, Λουκ. 2,36) που υπηρετούσαν στον ναό είχαν και αυτές τον ξεχωριστό ξενώνα. Και οι παρθένες, που για ορισμένο καιρό αφιερώνονταν στην υπηρεσία του ναού, είχαν δικά τους διαμερίσματα. Μαζί μ΄ αυτές έμεινε και η Παρθένος Μαριάμ. Ήταν η μικρότερη στην ηλικία.

Γ. Η ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΗΣ
-Ήταν ατάραχη και ειρηνική.
-Σεμνή και ταπεινή σε όλα.
-Προπαντός, ολιγομίλητη, σοφή στην σκέψη και γοργοϋπήκοος.
-Χαιρετούσε τους πάντες με το "χαίρε", τους τιμούσε και τους προσκυνούσε.

Μ΄ ένα λόγο η εν γένει συμπεριφορά της ήταν τέτοια, ώστε εξέπληξε τους πάντες. Η φήμη της κυκλοφόρησε στην πόλη της Ιερουσαλήμ.

Δ.ΤΟ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
α. Παιδί σημαίνει παιχνίδι.
Το παιδί δεν κάνει χωρίς να παίζει. Δεν μπορεί λ.χ. να καθηλωθεί επί ώρες στο γραφείο του. Είναι και λιχουδιάρικο. Του αρέσουν τα νόστιμα φαγητά, τα γλυκά κ.α. Η νηστεία ηχεί άσχημα στ΄ αυτιά του. Έχει αδυναμία και στον ύπνο. Θέλει να κοιμάται. Δύσκολα ξυπνά πρωί.

Η μικρή Μαρία όταν εισήλθε στο ναό ήταν κοπελίτσα τριών ετών. Έμεινε μέχρι τα δεκαπέντε της χρόνια. Δηλαδή όλη την παιδική της ηλικία, την πέρασε μέσα στο ναό. Αξίζει να δούμε πώς διήλθε την παιδική της ηλικία.

β. "Ξένη η ένδον του ιερού αγωγή"
     (ωδή ε΄ Κ΄ Νοεμβρίου)
Η Μαρία εισήλθε στο ναό "κατατρυφήσαι της θείας χάριτος" (Στ΄ωδή ΚΑ΄ Νοεμβρίου). Είχε να εκτελέσει ένα μοναδικό, ιερό και απώτερο σκοπό. Να ετοιμάσει τον εαυτό της να γίνει μητέρα του Θεού, "εν τω ναώ του Θεού ανατίθεσθαι αυτώ ετοιμασθήναι εις Θείαν κατοίκησιν, της Παρουσίας αυτού" (α΄ ωδή ΚΑ΄ Νοεμβρίου). Και αυτό θα γινόταν με τη κατά Θεόν άσκηση. Είναι εκπληκτικό ! Η μικρή Μαρία (όπως μας πληροφορεί ο άγιος Δημήτριος του Ροστώβ)  πέρασε τα παιδικά της χρόνια με νηστεία ! Με αγρυπνία ! Με προσευχή ! Παρόλο που ήταν μικρή, λέει ο άγιος Ιερώνυμος ζούσε την πιο ασκητική και πιο πειθαρχημένη ζωή !! Λες και ήταν ασπρομάλλης χαρισματούχος στάρετς ! "Ξένη η ένδον του ιερού αγωγή ξένα και παράδοξα τα σα, λόγον υπερβαίνουσαν και διάνοιαν Άχραντε" (ε΄ ωδή Κ΄ Νοεμβρίου).

Ας δούμε αναλυτικότερα το παράδοξο πρόγραμμά της.
α. Ξυπνούσε κατά τις 6 το πρωί. Επί τρεις ώρες έψελνε και προσεύχονταν όρθια στα Άγια των Αγίων.
β. Κατόπιν επί έξι ώρες (π.μ. - 3μ.μ.) ασχολούνταν με εργόχειρο. Οι μεγαλύτερες στην ηλικία παρθένες, και πιο πεπειραμένες την μάθαιναν να ράβει, να κεντά, να υφαίνει. Έμαθε τόσο γρήγορα την τέχνη ώστε όλες την εθαύμασαν.
Οι Ιερείς του ναού από σεβασμό στο πρόσωπό της, της ανέθεσαν να φτιάχνει ό,τι χρειάζονταν ο ναός (καλύμματα, "άμφια" κ.α.).

γ. Παράλληλα με τα εργόχειρα και στο ίδιο χρονικό διάστημα ασχολούνταν με την εκμάθηση της εβραϊκής γλώσσης. Και πάλι οι μεγαλύτερες την μάθαιναν να γράφει, να διαβάζει. Της έλεγαν διηγήσεις από την Π.Δ. και άλλες διδασκαλίες. Έτσι όταν κάποια μέρα άκουσε πώς θα γεννηθεί ο Χριστός εκ Παρθένου, παρακάλεσε τον Θεό : "Θεέ μου! Αξίωσέ με να τον υπηρετήσω!". Πολύ γρήγορα έμαθε να γράφει και να μελετά. Είχε βάλει την Γραφή σαν κύριο ανάγνωσμά της.

δ. Κατά το μεσημέρι (3μ.μ.) γίνονταν "σύναξη". Οι παρθένες συγκεντρώνονταν και συνέτρωγαν. Κατόπιν πήγαιναν στο κελί τους για να αναπαυθούν. Η Μαρία πήγαινε στα Άγια των Αγίων. Και μέχρι το βράδυ προσεύχονταν.
-Εδώ στα Άγια των Αγίων, την επισκέπτονταν ο Αρχάγγελος Γαβριήλ και της έφερνε τροφή.
-Εδώ ο αρχιερέας Ζαχαρίας την είδε κάποτε να συνομιλεί με αγγέλους του Θεού. Αυτό (η συνομιλία με αγγέλους) ήταν για την Παναγία σύνηθες φαινόμενο.
-Θα ήταν δώδεκα ετών, όταν μία νύκτα προσευχόταν στον ιερότατο αυτό χώρο και άστραψε ολόκληρος ! Ταυτόχρονα άκουσε φωνή εκ ουρανού που έλεγε : "Τέξη τον υιόν μου". Ήταν το προμήνυμα του Ευαγγελισμού.


ΠΗΓΗ : ΑΡΧΙΜ. ΒΑΣΙΛ. ΜΠΑΚΟΓΙΑΝΝΗ, ΧΑΙΡΕ ΚΕΧΑΡΙΤΩΜΕΝΗ, ΠΑΤΡΑ 1997, σ. 28 κ.ε.


Πέμπτη 2 Ιουλίου 2020

ΚΑΤΑΘΕΣΙΣ ΤΗΣ ΤΙΜΙΑΣ ΕΣΘΗΤΟΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΣΤΟΝ ΝΑΟ ΤΩΝ ΒΛΑΧΕΡΝΩΝ - Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΟΡΤΗΣ


Στους χρόνους του Βασιλέως Λέοντος του μεγάλου, οι Πατρίκιοι Γάλβιος και Κάνδιδος, είχαν τον θείο πόθο να μεταβούν και να προσκυνήσουν τα Πανάγια Προσκυνήματα στους Αγίους Τόπους.

Μόλις έφθασαν στη Γαλιλαία, συνάντησαν μια ευλαβή και ενάρετη εβραία, η οποία νυχθημερόν προσεύχονταν στην οικία της, όπου αρκετοί χριστιανοί καθημερινά επισκέπτονταν προσφέροντας λαμπάδες και θυμιάματα.

Αφού ρώτησαν, πληροφορήθηκαν ότι εκεί ευρίσκονταν η τιμία Εσθήτα της Θεοτόκου, δηλ. το επανωφόρι της Παναγίας. Τότε, ζήτησαν άδεια από την ευσεβή γυναίκα και έκαμαν αγρυπνία στην οικία της. Ακόμη, πήραν τα μέτρα του σεντουκίου όπου ήταν αποτεθειμένη η τιμία Εσθής.

Κατόπιν μετέβησαν στα Ιεροσόλυμα, όπου κατασκεύασαν ένα όμοιο σεντούκι και αφού επέστρεψαν στην οικία της εβραίας γυναικός, κρυφά πήραν το σεντούκι όπου ήταν τεθησαυρισμένη η τιμία Εσθήτα της Θεοτόκου και άφησαν στη θέση το όμοιο που κατασκεύασαν στα Ιεροσόλυμα.

Επιστρέφοντας στην Βασιλεύουσα, απέθεσαν το ιερό θησαύρισμα της τιμίας Εσθήτος σε ένα δικό τους τσιφλίκι, τις Βλαχέρναις, όπου και ανοικοδόμησαν ιερό ναό επ' ονόματι των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Μάρκου.

Καθότι ήταν αδύνατον να μείνει κρυφός ο θησαυρός που είχαν, φανέρωσαν στον Βασιλέα το γεγονός. Τότε ο Λέων, γεμάτος από ανείπωτη χαρά, οικοδόμησε ναό προς τιμήν της Παναγίας όπου και τοποθέτησε την αγία Σορό δηλ. το σεντούκι που φυλάσσονταν η τιμία Εσθήτα της Θεοτόκου, αφού πρωτύτερα την έντυσε με βασιλική πορφύρα και την τοποθέτησε μέσα σε άλλο κεχριμπαρένιο σεντούκι.

ΠΗΓΗ : ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ, ΣΥΝΑΞΑΡΙΣΤΗΣ, ΤΟΜΟΣ 3, ΕΝ ΒΕΝΕΤΙΑ 1819, σ. 159 κ.ε.


Σάββατο 7 Σεπτεμβρίου 2019

ΤΟ ΓΕΝΕΘΛΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΜΑΣ - ΣΕΒ. ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΓΟΡΤΥΝΟΣ κ.κ. ΙΕΡΕΜΙΑ

1. Σήμερα, ἀδελφοί μου χριστιανοί, ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία ἑορτάζει μία μεγάλη Θεομητορική ἑορτή. Σήμερα ἑορτάζουμε τό γενέθλιο τῆς Παναγίας μας. Καί ὅταν ἡ Ἐκκλησία μας ἔχει ἑορτή τῆς Παναγιᾶς, τῆς Κυρίας Θεοτόκου, γίνεται μεγάλη πανήγυρη. Τό γενέθλιο τῆς Παναγίας μας εἶναι σημαντική ἑορτή, γι᾽ αὐτό καί εἶναι ἡ πρώτη Θεομητορική ἑορτή τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους. Θά ἤθελα, ἀδελφοί, νά σᾶς πῶ, μέ δυό μόνο λόγια, γιά ποιό λόγο εἶναι σπουδαία καί σημαντική ἡ ἑορτή αὐτή: Μετά τήν πτώση τῶν Πρωτοπλάστων σκοτάδι, ἀγαπητοί μου, σκέπαζε τόν κόσμο. Ἦταν τό σκοτάδι τῆς ἁμαρτίας. Γιά νά διαλυθεῖ τό σκοτάδι αὐτό ἔπρεπε νά λάμψει ὁ Ἥλιος. Ἔπρεπε νά γεννηθεῖ ὁ Χριστός. Αὐτός εἶναι ὁ «Ἥλιος τῆς δικαιοσύνης», ὅπως τό λέμε στό Ἀπολυτίκιο τῶν Χριστουγέννων. Ἀλλά γιά νά γεννηθεῖ ὁ Χριστός ἔπρεπε νά γεννηθεῖ ἡ Γυναίκα Ἐκείνη, ἡ κατάλληλη Ἐκείνη Γυναίκα, ἡ Ὁποία θά γινόταν ἡ Μητέρα τοῦ Μεσσία. Ὅλη ἡ Παλαιά Διαθήκη ἐργάζεται γι᾽ αὐτόν ἀκριβῶς τόν σκοπό: Γιά νά γεννηθεῖ ἡ Μητέρα τοῦ Μεσσία.Ἡ Παλαιά Διαθήκη, χριστιανοί μου, εἶναι ἕνα περιβόλι, πού καλλιεργοῦσε ὁ Θεός. Ὅταν τό περιβόλι αὐτό ἔβγαλε τό πιό καλό λουλούδι, καλύτερο δέν γινόταν, δηλαδή τήν Παναγία, τότε τό ἔκοψε ὁ Θεός τό λουλούδι αὐτό καί τό πρόσφερε στήν ἀνθρωπότητα γιά νά φέρει τόν Μεσσία. Αὐτή εἶναι ἡ σημερινή ἑορτή, κατά τήν ὁποία ἑορτάζουμε τό γενέθλιο τῆς Παναγίας μας. Ἀφοῦ γεννήθηκε ἡ Παναγία, εἶναι δεῖγμα αὐτό ὅτι θά γεννηθεῖ καί ὁ Χριστός. Ἀφοῦ φάνηκε ἡ αὐγή, εἶναι δεῖγμα αὐτό ὅτι θά λάμψει ὁ Ἥλιος καί θά ἔλθει ἡ ἡμέρα. Ἔφεξε σήμερα μέ τήν γέννηση τῆς Παναγίας μας καί γλυκοχαράζει, ἀδελφοί μου χριστιανοί.

2. Ὡραῖα τά λέγει αὐτά πού σᾶς εἶπα παραπάνω τό Ἀπολυτίκιο τῆς σημερινῆς ἑορτῆς. Λέγει: «Ἡ γέννησίς σου, Θεοτόκε, χαράν ἐμήνυσε πάσῃ τῇ οἰκουμένῃ»! Ὅταν γεννιέται ἕνα παιδί, ἀγοράκι ἤ κοριτσάκι, εἴμαστε βέβαια χαρούμενοι, γιατί γεννήθηκε ἄνθρωπος στόν κόσμο. Ἀλλά ἡ χαρά αὐτή εἶναι μεμειγμένη μέ ἀγωνία. Ἀγωνία, γιατί τί θά γίνει αὐτό τό νέο παιδί πού γεννήθηκε; Θά γίνει καλός ἤ θά γίνει κακός ἄνθρωπος; Θά φέρει καλό ἤ θά φέρει κακό στήν ἀνθρωπότητα; Ἀλλά γιά τήν σημερινή ἑορτή, τήν γέννηση τῆς Θεοτόκου Μαρίας, εἴμεθα ἀπόλυτα βέβαιοι ὅτι τό Θυγάτριο αὐτό τοῦ οὐρανοῦ πού γεννήθηκε θά φέρει σωτηρία γιά ὅλο τόν κόσμο. Γι᾽ αὐτό καί λέμε «ἡ γέννησίς σου, Θεοτόκε, χαράν ἐμήνυσε πάσῃ τῇ οἰκουμένῃ». Γιατί χαρά; Τό λέει παρακάτω τό Ἀπολυτίκιο: «Ἐκ σοῦ γάρ ἀνέτειλε ὁ Ἥλιος τῆς δικαιοσύνης, Χριστός ὁ Θεός ἡμῶν». Γι᾽ αὐτό λοιπόν εἶναι λαμπρή ἡ σημερινή ἑορτή. Εἶναι λαμπρή, γιατί προμηνύει τόν ἐρχομό τοῦ Κυρίου μας Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ Σωτήρα μας. Ὅπως ξέρουμε, ὁ Ἰησοῦς Χριστός μέ τήν διδασκαλία Του, μέ τόν σταυρικό Του θάνατο, μέ τήν ἀνάστασή Του καί τήν εἰς οὐρανούς ἀνάληψή Του, ἔσβησε τήν ἁμαρτία τῶν πρωτοπλάστων μέ ὅλα τά ἀποτελέσματά της καί ἔφερε στήν ἀνθρωπότητα τήν σωτηρία, τήν αἰώνια ζωή. Αὐτό σημαίνει αὐτό πού λέγει παρακάτω τό Ἀπολυτίκιο τῆς ἑορτῆς: «Καί λύσας τήν κατάραν ἔδωκε τήν εὐλογίαν καί καταργήσας τόν θάνατον, ἐδωρήσατο ἡμῖν ζωήν τήν αἰώνιον»!

3. Ὅταν γεννιέται ἕνα παιδί, χριστιανοί μου, πηγαίνουμε κοντά του, στήν κούνια του, γιά νά τό δοῦμε καί νά τό χαροῦμε. Θέλουμε νά κοιτάξουμε τό πρόσωπό του, τά ματάκια του καί νά δοῦμε τά χεράκια του. Γεννιέται σήμερα ἡ Παναγία, ἡ μοναδική στόν κόσμο. Πρίν ἀπό Αὐτήν καί μετά ἀπό Αὐτήν δέν γεννήθηκε ἄλλη σάν Αὐτήν! Ἐλᾶτε λοιπόν σήμερα ἐδῶ στήν Ἐκκλησία καί κοιτάξτε τήν ἁγία Της εἰκόνα, τήν παναγία Της μορφή. Θά ἐκπλαγεῖτε καί θά εὐφρανθεῖτε ἀπό τήν ὀμορφιά Της! Αὐτό ἔπαθε καί ὁ ἀρχάγγελος Γαβριήλ, ὅταν τήν εἶδε. Γι᾽ αὐτό καί ψέλνουμε: «Τήν ὡραιότητα τῆς παρθενίας Σου καί τό ὑπέρλαμπρον τό τῆς ἁγνείας Σου ὁ Γαβριήλ καταπλαγείς, ἐβόα Σοι, Θεοτόκε· ποῖον Σοι ἐγκώμιον προσαγάγω ἐπάξιον;...». Ἐλᾶτε λοιπόν νά δοῦμε τήν θελκτική μορφή τῆς Παναγίας μας, πού σήμερα ἑορτάζουμε τό Γενέθλιό Της. Κοιτάξτε τήν κεφαλή Της. Ἕνα βιβλίο τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, τό Ἆσμα τῶν Ἀσμάτων μιλάει προφητικά γιά τήν ὀμορφιά μιᾶς Νύμφης. Ὦ Θεέ μου! Ποιά εἶναι αὐτή ἡ Νύμφη τοῦ Ἄσματος τῶν Ἀσμάτων; Εἶναι Αὐτή γιά τήν ὁποία λέγουμε «Χαῖρε Νύμφη Ἀνύμφευτε»! Εἶναι ἡ Παναγία μας! Γιά τήν κεφαλή λοιπόν τῆς Νύμφης αὐτῆς λέγει τό Ἆσμα τῶν Ἀσμάτων: «Ἡ κεφαλή σου ἐπί σέ ὡς Κάρμηλος» (Ἆσμ. 7,6)! Ὅπως τό πολύ ψηλό βουνό Κάρμηλος πάει πρός τά πάνω θέλοντας νά ἐγγίσει τόν οὐρανό, ἔτσι καί ἡ Παναγία μας εἶναι ἀνώτερη ἀπό κάθε ἀνθρώπινη δυστυχία, πού μᾶς ἔφερε ἡ ἁμαρτία. Εἶναι ἡ «ὑψηλοτέρα τῶν οὐρανῶν»! Κοιτάξτε τά μάτια τῆς Θεοτόκου. Γι᾽ αὐτά λέγει τό Ἆσμα τῶν Ἀσμάτων: «Οἱ ὀφθαλμοί σου ὡς λίμναι ἐν Ἐσεβών» (Ἆσμ. 7,5). Ὅπως σέ μία καθαρή λίμνη λάμπει μέσα της ὁ οὐρανός, ἔτσι καί στούς καθαρώτατους ὀφθαλμούς τῆς Παναγίας μας φαίνεται ὅλος ὁ οὐράνιος κόσμος. Κοιτάξτε τά χείλη Της! Στάζουν μέλι καί γάλα! «Κηρίον ἀποστάζουσι χείλη σου, νύμφη, μέλι καί γάλα ὑπό τήν γλῶσσάν σου» (Ἆσμ. 4,11)! Ἀπό τά χείλη τῆς Παναγίας μας θά εἰπωθεῖ στόν ἀρχάγγελο Γαβριήλ, πού τῆς ἔφερε τό θεῖο μήνυμα, θά εἰπωθεῖ ἐκεῖνο τό «Γένοιτο» (Λουκ. 1,38)! Καί ὅπως, χριστιανοί μου, ὁ μαγνήτης ἕλκει τά σίδερα, ἔτσι τό «γένοιτο» αὐτό, ὡς μαγνήτης, εἵλκυσε τόν Υἱόν τοῦ Θεοῦ ἀπό τόν οὐρανό καί Τόν ἔφερε  στήν ἁγία Της Κοιλία. Γι᾽ αὐτό καί λέγει ὁ Ἴδιος ὁ Θεός μέ τό στόμα τοῦ προφητάνακτος Δαυίδ: «Τά λόγια σου ὑπέρ μέλι τῷ στόματί μου. Αὐτά μέ ὡδήγησαν καί εἵλκυσαν εἰς ὄρος ἅγιόν μου» (Ψαλμ. 118,103. 42,3)! «Ὄρος ἅγιον» εἰς «ὅ ηὐδόκησεν ὁ Θεός κατοικεῖν ἐν αὐτῷ» (Ψαλμ. 67,16.17) εἶναι ἡ Παναγία. Ἐλᾶτε νά δεῖτε καί τήν πανάμωμο Κοιλία Της. Πολλά τροπάρια στήν Ἐκκλησία μας ὁμιλοῦν γιά τήν Κοιλία τῆς Θεοτόκου. Γιατί σ᾽ αὐτήν τήν Κοιλία, σάν σέ θεῖο ἐργαστήρι, ἔγινε τό μεγάλο θαῦμα τῆς ἕνωσης τῆς θείας καί τῆς ἀνθρώπινης φύσης! Λέγει λοιπόν τό Ἆσμα τῶν Ἀσμάτων γιά τήν Κοιλία τῆς Θεοτόκου: «Ἡ Κοιλία Σου ὡς θημωνία σίτου πεφραγμένη ἐν κρίνοις» (Ἆσμ. 7,3). Περιβόλι δηλαδή «φραγμένο μέ κρίνα»! Νά την ἡ παρθενία Της! Εἶναι «Φραγμένη μέ κρίνα»! Λέμε λοιπόν καί ἐμεῖς γιά τήν Παναγία μας μαζί μέ τόν ποιητή τοῦ Ἄσματος τῶν Ἀσμάτων: «Ὅλη καλή εἶ, πλησίον μου, καί μῶμος οὐκ ἔστιν ἐν σοί» (Ἆσμ. 4,7)! Αὐτή ἡ θεία ὡραιότητα τῆς Θεοτόκου κάνει τόν ἅγιο Νικόδημο τόν Ἁγιορείτη νά λέγει ὅτι ἔχει πόθο καί φλογερό ἔρωτα μόνο νά βλέπει τήν εἰκόνα Της καί δέν χορταίνει ποτέ στόν πόθο του αὐτό. Λέγει ὁ ἅγιος σέ ἕνα του ὡραῖο τροπάριο: «Τέτρωμαι τῷ πόθῳ σου, Μαριάμ, φλέγει με ὁ ἔρως καθορᾶν σου τῆς ἱερᾶς εἰκόνος, Παρθένε, τό κάλλος καί τήν δόξαν καί κόρον οὐ λαμβάνω τοῦ μεγαλύνειν σε»!

4. Ὅταν γεννιέται ἕνα μικρό παιδί τοῦ πηγαίνουμε δῶρα. Τί δῶρο νά προσφέρουμε στήν Παναγία μας, πού τά Γενέθλιά Της γιορτάζουμε σήμερα; Μαζέψτε λουλούδια, κάνετε στεφάνια, χίλια στεφάνια, καί στεφανώσατέ Την! Εἶναι ἡ βασίλισσα τῶν οὐρανῶν! Ἀλλά τά ἔχει αὐτά ἡ Παναγία, γιατί δικά Της εἶναι ὅλα τά περιβόλια καί ὅλα τά ἄνθη καί οἱ κάμποι. Ἡ Παναγία, ἀδελφοί, θέλει τήν καρδιά μας! Σ᾽ αὐτό τό δῶρο εὐχαριστεῖται Αὐτή καί μ᾽ αὐτό τό δῶρο ἀναπαύεται. Θέλει τήν καρδιά μας, ξαναλέγω ἡ Παναγία, γιά νά ἔλθει νά ἐνθρονιστεῖ σ᾽ αὐτήν Αὐτή ἡ ἀρχόντισσα Κυρία κρατώντας στήν ἀγκαλιά Της τόν Βασιλέα Χριστό. Ἀλλά σέ τέτοια καρδιά πού ἔχουμε, καρδιά γεμάτη ἐγωισμούς, πονηριές καί ζηλοφθονίες, ὄχι δέν μπορεῖ νά ἔλθει ἡ Παναγία καί νά κατοικήσει σ᾽ αὐτήν. Γι᾽ αὐτό ἐλᾶτε, χριστιανοί μου, τώρα, πού βρισκόμαστε ἀκόμη στόν πρῶτο μήνα τοῦ νέου ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους, ἐλᾶτε, λέγω, νά κάνουμε ἔντονο πνευματικό ἀγώνα, γιά νά καθαρίσουμε τήν καρδιά μας ἀπό τά ἁμαρτωλά πάθη, ὥστε νά γίνει αὐτή καθαρή κατοικία γιά τήν πεντακάθαρη Μητέρα τοῦ Κυρίου μας, τήν Θεοτόκο Μαρία. Ὡραία, τέλος, προσευχή στήν Παναγία, πού συνδυάζει παράκληση καί ἀφιέρωση σ᾽ Αὐτήν, εἶναι αὐτή ἡ ἁπλῆ, ἡ ὁποία προσωπικά μοῦ ἀρέσει πολύ, γι᾽ αὐτό καί τήν λέγω συχνά: «Παναγία μου, δός μου τήν χαρά τῆς ἀφέσεως τῶν ἁμαρτιῶν μου, δός μου καί τήν θεολογία γιά Σένα καί πᾶρε τήν καρδιά μου»! Νά τήν λέτε καί σεῖς.  

ΠΗΓΗ : † Ὁ Μητροπολίτης Γόρτυνος καί Μεγαλοπόλεως Ἰερεμίας, "ΑΠΛΗ ΚΑΤΗΧΗΣΗ", ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ  2013, αριθ. 65, σ. 165 κ.ε.


Δευτέρα 25 Μαρτίου 2019

Εις τον Ευαγγελισμόν της Υπεραγίας Δεσποίνης ημών και Αειπαρθένου Μαρίας - Αγ. Νικολάου Καβάσιλα

ΕΑΝ ΠΡΕΠΕΙ κάποτε να χαίρη ο άνθρωπος και να σκιρτά και να ψάλλη με ευφροσύνη, εάν υπάρχη μιά περίοδος που απαιτεί να λεχθή ό,τι υπάρχει πιο μεγάλο και πιο λαμπρό και που κάνει τον άνθρωπο να ποθή να έχη όσο το δυνατόν ευρύτερη σχέση, ωραιότερη έκφραση και δυνατώτερο λόγο, για να υμνήση τα μεγαλεία της, δεν βλέπω ποια άλλη μπορεί να είναι αυτή, αν όχι η σημερινή γιορτή. Γιατί σαν σήμερα έφθασε στη γη Άγγελος από τον ουρανό αναγγέλλοντας την απαρχή όλων των καλών. Σήμερα ο ουρανός μεγαλύνεται. Σήμερα η γη αγάλλεται. Σήμερα ολόκληρη η κτίση χαίρει. Και δεν μένει έξω από τη γιορτή ούτε Αυτός που κρατεί στα χέρια του τον ουρανό. Γιατί αυτά που συμβαίνουν σήμερα είναι ένα πραγματικό πανηγύρι. Όλοι συναντιούνται σ' αυτό, στην ίδια χαρά. Όλοι ζουν και δίνουν και σ' εμάς την ίδια ευφροσύνη: Ο Δημιουργός, τα δημιουργήματα όλα, η ίδια η μητέρα του Δημιουργου που του πρόσφερε τη φύση μας και τον έκαμε έτσι κοινωνό στις χαρμόσυνες συνάξεις και τις γιορτές μας. Χαίρει πριν απ' όλους ο Δημιουργός. Γιατί είναι βέβαια ευεργέτης κι από την αρχή της δημιουργίας έχει σαν έργο Του την ευεργεσία. Ποτέ Του δεν είχε ανάγκη από τίποτε και δεν ξέρει άλλο από το να προσφέρη και να ευεργετή. Σήμερα όμως, χωρίς να σταματήση το σωτήριο έργο Του, περνά στη δεύτερη θέση, έρχεται ανάμεσα σ' αυτούς που ευεργετούνται. Και δεν χαίρεται τόσο για τις μεγάλες δωρεές που χάρισε Αυτός στην κτίση και που τον αποδεικνύονν γενναιόδωρο, όσο για τα μικρά που έλαβε από τους ευεργετημένους, γιατί έτσι φανερώνεται ότι είναι φιλάνθρωπος. Kαι θεωρεί ότι τον δοξάζουν όχι μόνο εκείνα που ο ίδιος έδωσε στους φτωχούς δούλους, αλλά κι όσα oι φτωχοί του χάρισαν. Γιατί αν και διάλεξε από τη θεία δόξα την κένωση και καταδέχθηχε να πάρη σαν δώρο από μας την ανθρώπινη φτώχεια, ο πλούτος Του έμεινε αναλλοίωτος και μετέτρεψε πάνω του το δώρο μας σε κόσμημα και βασιλεία. 

Για την κτίση πάλι -και λέγοντας κτίση εννοώ όχι μόνο την ορατή, αλλά κι εκείνη που ξεπερνά το ανθρώπινο μάτι- τι θα μπορούσε να αποτελέση μεγαλύτερη αφορμή ευφροσύνης από το γεγονός ότι βλέπει το Δημιουργό της να έρχεται μέσα της και τον Κύριο των όλων να παίρνη θέση ανάμεσα στους δούλους; Κι αυτό όχι απογυμνώνοντας τον εαυτό Του από την εξουσία Του, αλλά προσλαμβάνοντας το δούλο, όχι αποβάλλοντας τον πλούτο, αλλά μεταδίδοντάς τον στο φτωχό, όχι ξεπέφτοντας από τα ύψη Του, αλλά εξυψώνοντας τον ταπεινό. 

Αλλά χαίρει και η Παρθένος, χάρις στην οποία όλες αυτές oι δωρεές δόθηκαν στους ανθρώπους. Kαι χαίρει για πέντε λόγους. Πριν απ' όλα σαν άνθρωπος, που συμμετέχει, όπως όλοι, στα κοινά αγαθά. Χαίρει όμως και γιατί oι δωρεές δόθηκαν σ' Αυτή και πριν και αφθονώτερα από τους άλλους, κι ακόμη περισσότερο, γιατί Αυτή είναι η αιτία που oι δωρεές αυτές δόθηκαν σ' όλους. Ο πέμπτος όμως και μεγαλύτερος λόγος για τον οποίο χαίρει η Παρθένος είναι ότι όχι απλώς διά μέσου αυτής ο Θεός, αλλά και αυτή η ίδια, χάρις σ' εκείνα που γνώρισε και προείδε, έφερε την ανάσταση στους ανθρώπους. 

2. Γιατί η Παρθένος δεν είναι όπως η γη που συνετέλεσε μεν, αλλά δεν έκαμε όμως η ίδια τίποτε στη δημιουργία του ανθρώπου, που χρησιμοποιήθηκε σαν απλή ύλη από τον Δημιουργό και απλώς "έγινε" χωρίς να "πράξη" τίποτε. Η Παρθένος πραγματοποίησε η ίδια μέσα της και πρόσφερε στο Θεό όλα εκείνα που προσείλκυσαν τον Τεχνίτη στη γη, που παρακίνησαν το δημιουργικό χέρι. Και ποια είναι αυτά; Βίος πανάμωμος, ζωή πάναγνη, άρνηση κάθε κακίας, άσκηση όλων των αρετών, ψυχή από το φως καθαρώτερη, σώμα εντελώς πνευματικό, λαμπρότερο από τον ήλιο, από τον ουρανό καθαρώτερο, από τους χερουβικούς θρόνους ιερώτερο. Φτερούγισμα νου, που δεν δειλιάζει μπρος σε κανένα ύψος, που ξεπερνά ακόμη και τα φτερά των Αγγέλων. Θείος έρως, που απορρόφησε και αφομοίωσε κάθε άλλη επιθυμία της ψυχής. Κτήμα του Θεού, ένωση με το Θεό που δεν χωράει σέ καμμιά ανθρώπινη σκέψη. 

΄Ετσι, έχοντας στολίσει με τέτοιο κάλλος και το σώμα και την ψυχή Της, κατορθώνει να ελκύση επάνω της το βλέμμα του Θεού. Ανέδειξε, χάρις στη δική Της ωραιότητα, ωραία την κοινή ανθρώπινη φύση. Και κατέκτησε τον απαθή. Και έγινε άνθρωπος εξ αιτίας της Παρθένου Εκείνος που εξ αιτίας της αμαρτίας ήταν στους ανθρώπους μισητός. 

3. Kαι το "μεσότοιχον της έχθρας" και ο "φραγμός» δεν είχαν για την Παρθένο καμμιά ισχύ, αλλά κάθετι που χώριζε το ανθρώπινο γένος από το Θεό σε ό,τι αφορά την ίδια είχε καταργηθή. Έτσι και πριν από την κοινή καταλλαγή είχε συναφθή ανάμεσα στο Θεό και την Παρθένο μόνη ειρήνη. Ακόμη περισσότερο, δεν χρειάσθηκε ποτέ να προσφέρη εκείνη σπονδές ειρήνης και συμφιλιώσεως, μια και στεκόταν από την αρχή στην κορυφή του χορού των φίλων. Όλα αυτά πραγματοποιήθηκαν για τους άλλους. Και υπήρξε πριν από τον Παράκλητο, «παράκλητος υπέρ ημών προς τον Θεόν», για να χρησιμοποιήσουμε την έκφραση του Παύλου, υψώνοντας προς Αυτόν για χάρη των ανθρώπων όχι τα χέρια Της, αλλά, αντί για άλλη ικεσία, την ίδια τη ζωή Της. Κι έφθασε η αρετή μιας ψυχής να σταματήση την κακία των ανθρώπων όλων των αιώνων. Όπως η Κιβωτός που έσωσε τον άνθρωπο κατά το κοινό ναυάγιο της οικουμένης δεν έλαβε η ίδια μέρος στις συμφορές και διέσωσε στο γένος τη δυνατότητα να συνεχισθή, το ίδιο συνέβηκε και με την Παρθένο. Διατήρησε πάντοτε τη σκέψη Της τόσο άθικτη και ιερή, σαν να μην είχε αποτολμηθή ποτέ στη γη καμμιά αμαρτία, σαν να ήταν όλοι συνεπείς σ' αυτά που έπρεπε, σαν να έμεναν όλοι ακόμα στην εστία του Παραδείσου. Ούτε καν αισθάνθηκε, πράγματι, την κακία που ξεχύθηκε σ' όλη την γη. Και ο κατακλυσμός της αμαρτίας που ξαπλώθηκε παντού κι έκλεισε τον ουρανό κι άνοιξε τον Άδη κι έβαλε σε πόλεμο τους ανθρώπους με τον Θεό κι έδιωξε από τη γη τον Αγαθό, φέρνοντας στη θέση του τον Πονηρό, δεν κατάφερε ούτε στο παραμικρό να θίξη τη μακαρία Παρθένο. Αλλ' ενώ κυριάρχησε σ' ολόκληρη την οικουμένη κι έσεισε και συντάραξε και γκρέμισε τα πάντα, νικήθηκε από ένα μόνο λογισμό, από μια ψυχή. Και δεν νικήθηκε από την Παρθένο μόνο, αλλά χάρις σ' αυτήν υποχώρησε η αμαρτία κι από ολόκληρο το ανθρώπινο γένος. 

Αυτή ήταν η συμβολή της Παρθένου στο έργο της σωτηρίας, πριν φθάση, η ημέρα εκείνη, κατά την οποία έπρεπε ο Θεός, σύμφωνα με το προαιώνιο σχέδιο Του, να κλίνη τους ουρανούς και να κατέβη στη γη: από τη στιγμή που γεννήθηκε οικοδομούσε κατάλυμα για εκείνον, που μπορούσε να σώση τον άνθρωπο, αγωνιζόταν να καταστήση ωραία την κατοικία του Θεού, τον εαυτό Της, τέτοια που να μπορή να είναι άξια γι' Αυτόν. Έτσι τίποτε δεν βρήκε να κατηγορήση στα ανάκτορα ο βασιλιάς. Κι ακόμη περισσότερο, δεν του πρόσφερε η Παρθένος μόνο βασιλική κατοικία αξία του μεγαλείου του, αλλά του ετοίμασε από τον εαυτό της και τη βασιλική πορφύρα και τη ζώνη και, όπως λέγει ο Δαβίδ, την "ευπρέπεια", τη "δύναμη" και την ίδια τη "βασιλεία". Όπως μια λαμπρή πολιτεία, που ξεπερνά όλες τις άλλες στο μέγεθος και την ωραιότητα, στο υψηλό ηθικό φρόνημα και στο πλήθος των κατοίκων και στον πλούτο και σε κάθε είδους δύναμη, δεν περιορίζεται μόνο στο να δεξιωθή και να φιλοξενήση απλώς το βασιλιά, αλλά γίνεται το κράτος του και αποτελεί την εξουσία του και την τιμή του και τη δύναμη και τον οπλισμό του. Έτσι και η Παρθένος, με το να δεχθή μέσα της το Θεό, με το να του δώση τη σάρκα της, έκαμε να παρουσιασθή ο Θεός μέσα στον κόσμο και να γίνη στους μεν εχθρούς συμφορά ακαταμάχητη, στους δέ φίλους σωτηρία και πηγή όλων των αγαθών. 

4. Μ' αυτόν τον τρόπο ωφέλησε το ανθρώπινο γένος πριν ακόμη έρθη ο καιρός της γενικής σωτηρίας: Αλλά κι όταν ήρθε ο καιρός και παρουσιάσθηκε ο ουράνιος αγγελιοφόρος, πάλι έλαβε ενεργητικό μέρος στη σωτηρία με το γεγονός ότι πίστεψε σε ό,τι της είπε και δέχθηχε να αναλάβη τη διακονία που της ζήτησε ο Θεός. Γιατί ήταν κι αυτά απαραίτητα και χρειάζονταν οπωσδήποτε για τη σωτηρία μας. Αν η Παρθένος δεν τηρούσε αυτή τη στάση, καμμιά πια ελπίδα δεν θα απόμενε στους ανθρώπους. Δεν ήταν βέβαια δυνατό, όπως είπα πιο πάνω, να προσβλέψη ο Θεός με ευμένεια προς το ανθρώπινο γένος και να θελήση να κατέβη στη γη, αν δεν είχε προπαρασκευασθή η Παρθένος, αν δεν υπήρχε δηλαδή εκείνος που θα την υποδεχόταν, και θα μπορούσε να διακονήση στη σωτηρία. Κι ούτε πάλι ήταν δυνατό να πραγματοποιηθή το θέλημα του Θεού για τη σωτηρία μας, αν δεν πίστευε σ' αυτό η Παρθένος και δεν δεχόταν να διακονήση. Αυτό γίνεται φανερό από το ότι ο μεν Γαβριήλ με το "χαίρε" που είπε στην Παρθένο και με το γεγονός ότι την ονόμασε "κεχαριτωμένη" τελείωσε την αποστολή του, φανέρωσε ολόκληρο το μυστήριο. Όση όμως ώρα η Παρθένος ζητούσε να μάθη τον τρόπο, με τον οποίον θά γινόταν η κύηση, ο Θεός δεν κατερχόταν. Ενώ τη στιγμή που πείσθηκε κι αποδέχθηκε την πρόσκληση, ολόκληρο το έργο με μιας πραγματοποιήθηκε: ο Θεός πήρε επάνω Του σαν ενδυμασία τον άνθρωπο κι έγινε μητέρα του Κτίστου η Παρθένος. 

Αλλά το ακόμη πιο θαυμαστό είναι το εξής: Ο Θεός ούτε προειδοποίησε τον Αδάμ ούτε τον έπεισε να του δώση την πλευρά, από την οποία έπρεπε να δημιουργηθή η Εύα. Τον εκοιμισε κι έτσι, έχοντάς του αφαιρέσει τις αισθήσεις, του απέσπασε το μέλος. Ενώ για να προχωρήση στη δημιουργία του Νέου Αδάμ εδίδαξε προηγουμένως την Παρθένο και περίμενε την πίστη και την παραδοχή της. Για τη δημιουργία του Αδάμ πάλι συσκέπτεται με τον μονογενή του Υιό λέγοντας: "ποιήσωμεν άνθρωπο". Όταν όμως χρειάσθηκε να "εισαγάγη τον πρωτότοκον"-αυτόν τον "θαυμαστόν Σύμβουλον" -"εις την οικουμένην", όπως λέγει ο Παύλος, και να πλάση τον δεύτερο Αδάμ, παίρνει στην απόφασή του αυτή συνεργάτη την Παρθένο. Έτσι τη μεγάλη εκείνη "βουλή" του Θεού, για την οποία ομιλεί ο Ησαΐας, την ανήγγειλε ο Θεός και την επεκύρωσε η Παρθένος. Και με αυτόν τον τρόπο η σάρκωση του Λόγου ήταν έργο όχι μόνο του Πατρός, που "ευδόκησε", και της Δυνάμεώς του, που "επεσκίασε", και του Πνεύματος, που "επεδήμησε", αλλά και της θελήσεως και της πίστεως της Παρθένου. Γιατί, όπως χωρίς εκείνους δεν ήταν δυνατόν να υπάρξη και να προσφερθή στους ανθρώπους η απόφαση για τη σάρκωση του Λόγου, έτσι χωρίς την προσφορά της θελήσεως και της πίστεως της Πανάγνου ήταν άδύνατη η πραγματοποίηση της θείας βουλής. 

5. Αφού λοιπόν μ' αυτόν τον τρόπο την καθοδήγησε και την έπεισε ο Θεός, την κάνει στη συνέχεια μητέρα του. Έτσι δανείζεται τη σάρκα από έναν άνθρωπο που και θέλει να τη δανείση και ξέρει γιατί το κάνει. Γιατί έπρεπε να συμβή στην Παρθένο ό,τι συνέβηκε και στον ίδιο. Όπως Αυτός ήθελε και "συνελήφθη", έτσι κι εκείνη έπρεπε να κυοφορήση και να γίνη μητέρα του όχι αναγκαστικά, αλλά μ' όλη την ελεύθερη θέλησή της. Γιατί έπρεπε ακόμη -πράγμα πολύ σημαντικώτερο- όχι μόνο να συντελέση στην oικovoμία της σωτηρίας σαν κάτι το ετεροκίνητο, που απλώς χρησιμοποιήθηκε, αλλά να προσφέρη η ίδια τον εαυτό Της και να γίνη συνεργάτης του Θεού στη φροντίδα για το ανθρώπινο γένος έτσι, ώστε νάχη μ' Αυτόν μερίδιο και να είναι κοινωνός και στη δόξα που προέρχεται από αυτή τη φιλανθρωπία. Έπειτα, αφού ο Σωτήρας δεν ήταν άνθρωπος και υιός ανθρώπου εξ αιτίας μόνο της σάρκας, αλλ' είχε καί ψυχή και νου και θέληση και κάθετι το ανθρώπινο, ήταν ανάγκη να έχη και μητέρα τελεία, που θα υπηρετούσε στη γέννησή Του όχι μόνο με τη φύση του σώματος, αλλά και με το νου και τη θέληση και με όλη την ύπαρξή της: να είναι μητέρα και κατά τη σάρκα και κατά την ψυχή, να εισαγάγη ολόκληρο τον άνθρωπο στην απόρρητη γέννηση. 

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο πριν η Παρθένος θέση τον εαυτό της στην υπηρεσία του θείου μυστηρίου μαθαίνει, πιστεύει, θέλει και εύχεται την πραγματοποίησή του. Αλλά αυτό έγινε και επειδή ο Θεός ήθελε να κάμη με αυτό τον τρόπο φανερή την αρετή της Παρθένου. Πόσο δηλαδή μεγάλη ήταν η πίστη της και πόσο υψηλό το φρόνημά της, ποια η ακεραιότης του νου και ποιο το μεγαλείο της ψυχής της, πράγματα που φανερώθηκαν με το γεγονός ότι η Παρθένος παραδέχθηκε και πίστεψε τον παράδοξο λόγο του Αγγέλου: ότι δηλαδή επρόκειτο να έρθη αληθινά ο Θεός στη γη και να φροντίση προσωπικά ο ίδιος για τη σωτηρία μας και ότι αυτή θα είναι ικανή να διακονήση συμμετέχοντας ενεργητικά σ' αυτό το έργο. Το γεγονός δηλαδή ότι πρώτα ζήτησε εξηγήσεις και πείσθηκε, είναι λαμπρή απόδειξη του ότι γνώριζε πολύ καλά τον εαυτό της και δεν έβλεπε τίποτε μεγαλύτερο, άξιο να το επιθυμήση. Εξάλλου το ότι ο Θεός θέλησε να φανερώση την αρετή της είναι ισχυρή απόδειξη του ότι η Παρθένος γνώριζε πολύ καλά το μέγεθος της θείας αγαθότητος και φιλανθρωπίας. Και μόνον φαίνεται ότι χάριν αυτού ακριβώς δεν μυήθηκε κατά τρόπο άμεσο από τον ίδιο τον Θεό, για να αποκαλυφθή δηλαδή πλήρως ότι η πίστη με την οποία ζούσε κοντά στο Θεό ήταν αυτοπροαίρετη εκδήλωσή Της και να μη θεωρηθούν όλα σαν αποτελέσματα της δυνάμεως τού πείθοντος Θεού. Γιατί όπως ακριβώς εκείνοι από τους πιστούς που δεν είδαν και επίστευσαν είναι πια μακάριοι από όσους απαιτούν να δουν, έτσι κι αυτοί που έχουν πιστεύσει στα μηνύματα που έστειλε διά μέσου δούλων ο Δεσπότης έχουν περισσότερη φρόνηση από εκείνους πού χρειάσθηκε να τους πείση ο ίδιος. Το γεγονός πάλι ότι είχε συνείδηση πως δεν υπήρχε στην ψυχή της τίποτε το αταίριαστο προς το μυστήριο και πως τα ήθη της άρμοζαν προς αυτό τόσο πολύ, ώστε να μην κάνη μνεία καμμιάς ανθρώπινης αδυναμίας, καθώς και το γεγονός ότι δεν αμφέβαλε για το πώς θά συμβούν όλα αυτά και δεν συζήτησε καθόλου για τους τρόπους που θα την οδηγούσαν στην καθαρότητα, ούτε είχε ανάγκη από μυσταγωγό, όλα αυτά δεν ξέρω αν είναι πράγματα που μπορούμε να υποθέσουμε ότι ανήκουν στην κτιστή φύση. 

Γιατί κι αν ακόμη ήταν Χερουβίμ ή Σεραφίμ ή κάτι πολύ καθαρώτερο από τις αγγελικές αυτές υπάρξεις, πώς θα μπορούσε να υποφέρη αυτή τη φωνή; Πώς θα νόμιζε ότι ήταν δυνατό να εκπληρώση τις επαγγελίες; Πώς θά εύρισκε δύναμη κατάλληλη γι' αυτά τα μεγαλειώδη έργα; Και ο Ιωάννης βέβαια, από τον οποίον «καvείς δεν υπήρξε ποτέ μεγαλύτερος», σύμφωνα με την κρίση του ίδιου του Σωτήρα, δεν αξίωσε τον εαυτό του ούτε τα υποδήματα Εκείνου να αγγίξη, κι αυτό καίτοι ο Κύριος εμφανιζόταν με την πτωχή ανθρώπινη φύση. Ενώ η Πανάμωμη τον ίδιο τον λόγο του Πατρός, την ίδια την υπόσταση του Θεού, και πριν ακόμη κενωθή, πήρε το θάρρος να φέρη μέσα στα σπλάχνα της. «Τις ειμί εγώ και τις ο οίκος του πατρός μου; Και εν εμοί, Κύριε, σώσεις τον Ισραήλ;» Τέτοιες φράσεις μπορεί κανείς ν' ακούση από τους δικαίους, μολονότι καλούνται σε έργα πολλές φορές κι' από πολλούς πραγματοποιημένα. Ενώ τη μακαρία Παρθένο ο Άγγελος την κάλεσε να πραγματοποιήση κάτι το εντελώς ασυνήθιστο, κάτι που δεν ήταν σύμφωνο με την ανθρώπινη φύση, που ξεπερνούσε τη λογική κατανόηση. Γιατί στ' αλήθεια τι μικρότερο της ζητήθηκε από το να ανυψώση τη γη στον ουρανό, από το να μετακινήση και να αλλάξη, χρησιμοποιώντας σαν μέσο τον εαυτό Της, το σύμπαν; Kι όμως δεν ταράχθηκε ο λογισμός Της ούτε θεώρησε ότι δεν άξιζε γι' αυτό το έργο. Αλλά όπως σε τίποτε δεν ενοχλούνται τα μάτια, όταν πλησιάζη το φως, κι όπως δεν είναι παράξενο να ισχυρισθή κανείς ότι, μόλις ανατείλη ο ήλιος, γίνεται ημέρα, έτσι καθόλου δεν παραξενεύθηκε η Παρθένος, όταν πληροφορήθηκε ότι θα μπορέση να δεχθή και να κυοφορήση μέσα της τον αχώρητο σε όλους τους τόπους Θεό. Και δεν άφησε βέβαια να περάση ανερεύνητη η προσφώνηση ούτε έπαθε τίποτε ανεξέταστα κι ούτε πάλι παρασύρθηχε από το πλήθος των εγκωμίων. Αλλά συγκέντρωσε την προσοχή της και με όλη της την ένταση εξέταζε το χαιρετισμό, ζητώντας να μάθη με ακρίβεια τόσο τον τρόπο της κυήσεως, όσο και κάθετι το σχετικό. Πέρα όμως από αυτά δεν ενδιαφέρεται καθόλου να ρωτήση αν είναι η ίδια ικανή και κατάλληλη για μια τόσο υψηλή διακονία, αν έχη αγνίσει όσο χρειάζεται το σώμα Της και την ψυχή Της. Εκπλήσσεται για τα θαυμάσια που επέρχονται στη φύση και αντιπαρέρχεται κάθετι που έχει σχέση με τη δική Της προπαρασκευή. Γι' αυτό ζήτησε την εξήγηση για το πρώτο από το Γαβριήλ, ενώ το δεύτερο το ήξερε από τον εαυτό της. Το θάρρος προς το Θεό και την παρρησία τα εύρισκε πράγματι η Παρθένος μέσα της, αφού δεν είχε «την καρδίαν της καταγινώσκουσαν", όπως λέγει ο Ιωάννης, αλλά "συνηγορούσαν". 

6. «Πώς θα γίνη αυτό;» ερωτά. Όχι γιατί έχω η ίδια ανάγκη από περισσότερη καθαρότητα και μεγαλύτερη αγιότητα, αλλά γιατί είναι νόμος της φύσεως να μην μπορούν να κυοφορήσουν όσοι, όπως εγώ, έχουν διαλέξει τη ζωή της παρθενίας. «Πώς θα γίνη αυτό, ερωτά, αφού δεν έχω σχέση με άνδρα;» Εγώ βέβαια, συνεχίζει, είμαι έτοιμη για την υποδοχή του Θεού. Έχω αρκετά προπαρασκευασθή. Πες μου όμως συ, αν η φύση θα συμμορφωθή και με ποιο τρόπο. Kαι τότε, μόλις ο Γαβριήλ ανακοίνωσε τον τρόπο της παράδοξης κυοφορίας λέγοντας το γνωστό: «Πνεύμα Άγιον επελεύσεται επί σε και δύναμις υψίστου επισκιάσει σοι» και τα εξήγησε όλα, η Παρθένος δεν αμφιβάλλει πλέον για το αγγελικό μήνυμα, ότι είναι μακαρία, τόσο γι' αυτά, τα τόσο υπέροχα, στα οποία διακόνησε, όσο και γι' αυτά στα οποία πίστεψε, ότι δηλαδή θα είναι αξία να αναλάβη αυτή τη διακονία. 

Κι αυτό δεν ήταν το αποτέλεσμα μιας ελαφρότητος. Ήταν η φανέρωση του θαυμαστού και απόρρητου εκείνου θησαυρού, που έκρυβε μέσα της η Παρθένος, θησαυρού γεμάτου από ύψιστη σύνεση, πίστη και καθαρότητα. Αυτό το έκανε φανερό το Πανάγιο Πνεύμα ονομάζοντας την Παρθένο μακαρία, ακριβώς επειδή αποδέχθηκε το μήνυμα και δεν δυσκολεύθηκε καθόλου να πιστέψη στις ουράνιες αγγελίες. Η μητέρα του Ιωάννου, πράγματι, μόλις γέμισε η ψυχή της από το Άγιο Πνεύμα, την εμακάρισε λέγοντας: «Ας είναι μακαρία αυτή που πίστεψε ότι θα πραγματοποιηθούν όσα της είπε ο Κύριος». Η ίδια η Παρθένος άλλωστε είχε ειπεί για τον εαυτό της απαντώντας στόν Άγγελο: «Ιδού η δούλη Κυρίου». Γιατί είναι, στ' αλήθεια, δούλη του Kυρίoυ αυτή που τόσο βαθιά κατανόησε το μυστήριο του ερχομού του. Αυτή που, "όταν ήρθε" ο Δεσπότης και "έκρουσε", όπως λέγει η Γραφή, άνοιξε αμέσως την οικία της ψυχής και του σώματός της και χορήγησε έτσι σ' Εκείνον που ήταν πριν από αυτήν ά-οικος πραγματικό κατοικητήριο ανάμεσα στους ανθρώπους. 

Συνέβη στο σημείο αυτό κάτι παραπλήσιο μ' εκείνο που συνέβη στον Αδάμ. Ενώ όλο το ορατό σύμπαν κτίσθηκε για χάρη δική του κι όλα τα υπόλοιπα κτίσματα είχαν βρει το καθένα τον κατάλληλο σύντροφό του, μόνο για τον Αδάμ δεν βρέθηκε, πριν από την Εύα, κατάλληλος βοηθός. Έτσι και για το Λόγο, που έφερε στην ύπαρξη τα πάντα κι όρισε για το κάθε πλάσμα του τον κατάλληλο τόπο, δεν υπήρχε κανείς τόπος και καμμιά κατοικία πριν από την Παρθένο. Η Παρθένος όμως δεν έδωσε «ύπνον τοις οφθαλμοίς ουδέ νυσταγμόν τοις βλεφάροις» ως τη στιγμή που πρόσφερε σ' Αυτόν σκήνωμα και τόπο. Γιατί βέβαια τα λόγια αυτά πρέπει να τα θεωρήσουμε σαν φωνή της Πανάγνου, που την πρόφερε η γλώσσα του Δαυΐδ, μια κι αυτός ήταν ο αρχηγός της γενιάς της. Όπως ακριβώς, σύμφωνα μ' αυτά που λέγει ο Παύλος, στο πρόσωπο του Αβραάμ, που έδωσε τη δεκάτη στο Μελχισεδέκ, έχει δώσει δεκάτη και ο Λευΐ «εν τη οσφύϊ του πατρός ών». 

7. Αλλά το πιο μεγάλο και πιο παράδοξο από όλα είναι ότι, χωρίς τίποτε να ξέρη από πρίν, χωρίς καμμιά προειδοποίηση τόσο πολύ ήταν προετοιμασμένη για το μυστήριο, ώστε μόλις φάνηκε ξαφνικά ο Θεός, να είναι σε θέση να τον υποδεχθή όπως έπρεπε, με ψυχή έτοιμη και άγρυπνη και σταθερή. Κι αυτό το λόγο, που ήταν κατάλληλος και άρμοζε σ' αυτήν, απάντησε για να γνωρίσουν όλοι oι άνθρωποι τη σωφροσύνη με την οποία έζησε πάντοτε η μακαρία Παρθένος, πόσο δηλαδή ήταν ανώτερη από την ανθρώπινη φύση, πόσο ήταν πρωτοφανής, πόσο ήταν μεγαλύτερη από όσο μπορούσαν να καταλάβουν oι άνθρωποι, Αυτή που άναψε μέσα στην ψυχή της τόσο σφοδρό έρωτα για το Θεό, όχι γιατί της είχαν προαγγελθή αυτά που επρόκειτο να της συμβούν προσωπικά και στα οποία αυτή μόνο θα λάβαινε μέρος, αλλά χάρις στις γενικές δωρεές που δόθηκαν ή επρόκειτο να δοθούν από τον Θεό στους ανθρώπους. Γιατί, όπως ο Ιώβ θαυμάζεται όχι τόσο για την υπομονή που έδειξε μέσα στις συμφορές του, όσο γιατί δεν ήξερε τι επρόκειτο να του δοθή σαν αμοιβή γι'αυτό τον αγώνα της υπομονής, έτσι κι εκείνη ανέδειξε τον εαυτό της άξιο να λάβη τις δωρεές που ξεπερνούν κάθε ανθρώπινη λογική, χάρις σ' αυτά που δεν εγνώριζε. Υπήρξε νυμφικός θάλαμος, χωρίς να περιμένη το Νυμφίο. Ήταν ουρανός, μολονότι αγνοούσε ότι μέσα από αυτή επρόκειτο να ανατείλη ο Ήλιος. 

Τι είναι δυνατόν να εξισωθή με του νου αυτού τη μεγαλωσύνη; Και ποιά θα ήταν αν τα ήξερε όλα με σαφήνεια από πριν και είχε έτσι και της ελπίδας τα φτερά; Γιατί όμως δεν τα είχε πληροφορηθή προηγουμένως; Μήπως επειδή μ' αυτό γίνεται φανερό ότι δεν υπήρχε άλλος χώρος στον οποίον έπρεπε να προχωρήση, αφού δεν είχε αφήσει αξεπέραστη καμμιά κορυφή αγιότητος, κι ότι δεν υπήρχε τίποτε το οποίο όφειλε να προσθέση σ' αυτά που είχε, ούτε ήταν δυνατόν να γίνη καλύτερη στην αρετή, αφού κατέλαβε την ίδια την κορυφή; Γιατί, αν ήταν πραγματοποιήσιμα αυτά και υπήρχε, πέρα από όσα είχε ήδη κατορθώσει, και μια κάποια άλλη κορυφή αρετής, δεν θα την αγνοούσε η Παρθένος, αφού αυτός είναι ο λόγος για τον οποίον ήρθε στη ζωή, και αφού ο Θεός διδάσκει, έτσι ώστε να μπορή να τη διατρέξη και αυτή και να είναι καλύτερα προπαρασκευασμένη για τη διακονία του μυστηρίου. Διότι δεν είναι δυνατόν να ισχυρισθή κανείς ότι δεν θα είχε δήθεν η Παρθένος εξ αιτίας αυτών των ελπίδων μεγαλύτερη έφεση για την αρετή, αν βέβαια ήταν ποτέ δυνατόν να συμβή αυτό. Αλλά αυτή ακριβώς η άγνοιά της την απέδειξε ακόμη καλύτερη, αυτην η οποία, παρ' όλο ότι δεν υπήρχαν εκείνα που θα μπορούσαν να την ωθήσουν στην αρετή, τόσο πολύ τελειοποίησε την ψυχή της, ώστε διαλέχθηκε από το δίκαιο Θεό μέσα από ολόκληρη την ανθρώπινη φύση. Ούτε πάλι είναι φυσικό για το Θεό να μην είχε κοσμήσει τη μητέρα του με όλα τα αγαθά και να μην την είχε πλάσει κατά τον καλύτερο και τελειότερο τρόπο. 

8. Με το γεγονός λοιπόν ότι είχε σιωπήσει και δεν της προείπε τίποτε από αυτά που επρόκειτο να συμβούν απoδείχθηκε ότι δεν εγνώριζε τίποτε καλύτερο ή μεγαλύτερο από όσα έβλεπε να έχη κατορθώσει η Παρθένος. Kαι από αυτό πάλι γίνεται φανερό ότι διάλεξε για μητέρα του όχι απλώς την καλύτερη ανάμεσα σ' αυτές που υπήρχαν, αλλά τήν απόλυτα καλύτερη. Ούτε εκείνη που ταίριαζε σ' Αυτόν περισσότερο από όλους μέσα στο ανθρώπινο γένος, αλλά αυτήν που ταίριαζε απόλυτα, έτσι ώστε να πρέπη να είναι μητέρα του. 

Γιατί ήταν βέβαια οπωσδήποτε ανάγκη να παρουσιάση κάποτε η φύση των ανθρώπων τον εαυτό της κατάλληλο για το έργο εκείνο για το οποίο δημιουργήθηκε. Να φέρη δηλαδή στη ζωή κάποιον άνθρωπο που να μπορή να διακονήση άξια στο σκοπό του Δημιουργού. Εμείς βέβαια δεν δυσκολευόμαστε να παραβιάζουμε το σκοπό για τον οποίον κατασκευάσθηχαν τα διάφορα εργαλεία χρησιμοποιώντας τα άλλοτε στη μια κι άλλοτε στην άλλη τέχνη. Ο Δημιουργός όμως δεν έδωκε στην ανθρώπινη φύση ένα προορισμό στην αρχή και μετά τον άλλαξε. Από την πρώτη στιγμή την έπλασε τέτοια, ώστε, όταν θα χρειαζόταν να γεννηθή, να πάρη από αυτή τη μητέρα. Κι αφού έδωκε πρώτα αυτόν το προορισμό στην ανθρώπινη φύση, έπλασε στη συνέχεια τον άνθρωπο χρησιμοποιώντας για κανόνα αυτή τη σαφή χρησιμότητα. Ηταν επομένως ανάγκη να υπάρξη κάποτε ένας άνθρωπος που να μπορή να εκπληρώση αυτόν το σκοπό. Γιατί βέβαια ούτε επιτρέπεται να μη θεωρήσουμε σαν σκοπό της δημιουργίας του ανθρώπου τον καλύτερο από όλους, εκείνον που προξενεί στον Τεχνίτη τη μεγαλύτερη τιμή και δόξα, ούτε πάλι είναι δυνατό να νομίσουμε ότι μπορεί κατά οποιονδήποτε τρόπο να αποτύχη ο Θεός σ' αυτά που δημιουργεί. Αυτό βέβαια αποκλείεται, αφού ακόμη κι oι κτίστες κι oι ράφτες κι οι υποδηματοποιοί κατορθώνον να φτιάχνουν τα έργα τους πάντοτε σύμφωνα προς το σκοπό που θέλουν, αν κι αυτοί δεν εξουσιάζουν εντελώς την ύλη. Kαι μολονότι το υλικό που χρησιμοποιούν δεν τους υπακούει πάντοτε, μολονότι μερικές φορές τους εναντιώνεται, αυτοί κατορθώνουν με την τέχνη τους να το υποτάξουν και να το σύρουν προς το σκοπό τους. Άν λοιπόν το κατορθώνουν αυτοί, πόσο φυσικώτερο είναι να το επιτύχη ο Θεός, που δεν είναι απλώς ο κυρίαρχος της ύλης, αλλά και ο δημιουργός της, που, όταν τη δημιούργησε, ήξερε πώς θα την χρησιμοποιήση. Τι λοιπόν θα εμπόδιζε να είναι η ανθρώπινη φύση σε όλα σύμφωνη προς το σκοπό για τον οποίον δημιουργήθηκε; Ο Θεός είναι αυτός που κυβερνά την οικονομία. Κι αυτό ακριβώς είναι το μεγαλύτερο έργο Του, το κατ' εξοχήν έργο των χειρών Του. Και την πραγματοποίησή του δεν την εμπιστεύθηκε σε κανέναν άνθρωπο ή Άγγελο, αλλά την κράτησε ο ίδιος για τον εαυτό Του. Δεν είναι λοιπόν λογικό να φρόντισε ο Θεός περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο τεχνίτη, να τηρήση κατά τη δημιουργία τους κανόνες που έπρεπε; Και μάλιστα, όταν δεν πρόκειται για ένα οποιοδήποτε, αλλά για το καλύτερο από τα δημιουργήματά του; Σε ποιον δε άλλον από όλους θα έδινε ο Θεός αυτό που χρειαζόταν, αν όχι στον εαυτόν του; Και πράγματι ο Παύλος ζητεί από τον Επίσκοπο (που αποτελεί, ως γνωστόν, εικόνα του Θεού) να προσπαθή πριν από τις φροντίδες για το κοινό καλό να διευθετή σωστά ό,τι έχει σχέση με τον εαυτό του και τον οίκο του. 

9. Έχει καλώς. Όταν λοιπόν όλα αυτά συνέβηκε να βρεθούν μαζί: ο δικαιότατος κυβερνήτης του σύμπαντος, ο καταλληλότατος διάκονος του σχεδίου του Θεού, το καλύτερο από όλα τα έργα του Δημιουργού όλων των αιώνων, πώς ήταν δυνατόν να μην είναι εδώ κάθετι που έπρεπε; Γιατί ήταν βέβαια άαάγκη να διατηρηθή η αρμονία και η απόλυτη συμφωνία σε όλα τα σημεία και τίποτε το αταίριαστο να μην υπάρξη στο μεγάλο και θαυμαστό αυτό έργο. Γιατί ο Θεός είναι ο κατ' εξοχήν δίκαιος. Αυτός που δημιούργησε τα πάντα όπως έπρεπε και τα «ζυγίζει όλα στη ζυγαριά της δικαιοσύνης Του». Σαν απάντηση λοιπόν σ' όλα αυτά, που ζητούσε η δικαιοσύνη του Θεού, η Παρθένος, μόνη γι' αύτό κατάλληλη, πρόσφερε τον Υιό της. Κι έγινε μητέρα εκείνου, του οποίου ήταν κατά πάντα δίκαιo να είναι μητέρα. Κι αν λοιπόν καμμιά άλλη ωφέλεια δεν επρόκειτο να προέλθη από το γεγονός ότι έγινε ο Θεός υιός ανθρώπου, μπορούμε να υποστηρίξουμε πως το ότι ήταν κατά πάντα δίκαιο να γίνη η Παρθένος μητέρα του Θεού, έφθανε για να προκαλέση τη σάρκωση του Λόγου. Kαι πως ακόμη το γεγονός ότι ο Θεός δεν ήταν δυνατόν παρά να αποδώση στο κάθε πλάσμα Του εκείνο που του άρμοζε, να ενεργή δηλαδή πάντοτε με δικαιοσύνη, ήταν αρκετή αιτία για να προκαλέση αυτόν τον καινούργιο τρόπο υπάρξεως των δύο φύσεων. 

Γιατί, αν η Πανάμωμη τήρησε όλα εκείνα που είχε υποχρέωση να τηρήση, αν αποδείχθηκε άνθρωπος τόσο ευγνώμων και δεν παρέλειψε τίποτε απ' όσα του χρωστούσε, πως είναι δυνατόν να μη φερόταν εξίσου δίκαια και ο Θεός; Αν η Παρθένος δεν παρέλειψε τίποτε από αυτά που μπορούν να αναδείξουν τη μητέρα του Θεού και Τον αγάπησε με τόσο σφοδρό έρωτα, θα ήταν βέβαια εντελώς απίθανο να μη θεωρήση ο Θεός υποχρέωσή του να της δώση ισάξια αμοιβή, να γίνη υιός της. Γιατί πάλι, αν δίνη ο Θεός στους πονηρούς άρχοντα σύμφωνα με την επιθυμία τους, πώς δεν θα έπαιρνε για μητέρα του αυτή που αποδείχθηκε κατά πάντα σύμφωνη με την δική του επιθυμία; Τόσο πολύ πράγματι ήταν συγγενικό και ταιριαστό στη μακαρία αυτό το δώρο. Γι' αυτό, όταν της είπε με σαφήνεια ο Γαβριήλ ότι θα γεννήση τον ίδιο τον Θεό -γιατί αυτό φανέρωσε λέγοντας ότι αυτός που θά γεννηθή «βασιλεύσει επί τον οίκον Ιακώβ εις τους αιώνας και της βασιλείας αυτού ουκ έσται τέλος»- η Παρθένος δέχθηκε την είδηση με χαρά, σαν να άκουσε κάτι συνηθισμένο, κάτι που δεν ήταν καθόλου παράξενο ούτε αταίριαστο προς αυτά που συνήθως συμβαίνουν. Κι έτσι με γλώσσα μακαρία, με ψυχή καθαρή από ανησυχίες, με σκέψεις γεμάτες γαλήνη: «Ιδού η δούλη Κυρίου, είπε, γένοιτό μοι κατά το ρήμα σου». 

10. Αυτά είπε κι αμέσως όλα πραγματοποιήθηκαν. «Και ο Λόγος σάρξ εγένετο και εσκήνωσεν εν ημίν». Έτσι, μόλις η Παρθένος έδωσε την απάντησή της στο Θεό, δέχεται αμέσως από αυτόν το Πνεύμα, που δημιουργεί την ομόθεη εκείνη σάρκα. Ήταν λοιπόν η φωνή της "φωνή δυνάμεως", όπως είπε ο Δαυΐδ. Και πλάθεται έτσι με λόγο μητρικό ο του Πατρός Λόγος. Και κτίζεται με την φωνή του κτίσματος ο Δημιουργός. Κι όπως, μόλις είπε ο Θεός «γενηθήτω φως», έγινε αμέσως φως, έτσι αμέσως με τη φωνή της Παρθένου το αληθινό ανέτειλε Φώς κι ενώθηκε με την ανθρώπινη σάρκα και κυοφορήθηκε αυτός που φωτίζει «πάντα άνθρωπον ερχόμενον εις τον κόσμον». Ω φωνή ιερή! Ω λόγια που κατορθώσατε τέτοιο μεγαλείο! Ω γλώσσα ευλογημένη, που ανακάλεσες μεμιάς από την εξορία ολόκληρη την οικουμένη! Ω θησαυρέ ψυχής αγνής, που με τα λίγα λόγια της σκόρπισε σε μας τέτοια αφθονία αγαθών! Γιατί αυτά τα λόγια μετέτρεψαν τη γη σε ουρανό κι άδειασαν τον Άδη ελευθερώνοντας τους φυλακισμένους. Εκαμαν να κατοικηθή από ανθρώπους ο ουρανός και φέρνοντας τόσο κοντά τους Αγγέλους στους ανθρώπους συνέπλεξαν το ουράνιο και το ανθρώπινο γένος σ' ένα μοναδικό χορό γύρω από αυτόν που είναι ταυτόχρονα και τα δυο, αυτόν που, όντας Θεός, έγινε άνθρωπος. 

Γι' αυτά Σου τα λόγια ποια ευχαριστία θα ήταν άξια να Σου προσφερθή από μας; Πώς να σε προσφωνήσουμε Εσένα, που δεν υπάρχει τίποτε αντάξιό σου ανάμεσα στους ανθρώπους; Γιατί τα δικά μας τα λόγια είναι γήινα, ενώ Σύ ξεπέρασες όλου του κόσμου τις κορυφές. Αν λοιπόν χρειάζεται να Σου προσφερθούν τιμητικοί λόγοι, αυτό νομίζω πως πρέπει να είναι έργο Αγγέλων, νου χερουβικου, πύρινης γλώσσας. Γι'αυτό κι εμείς, αφου θυμηθήκαμε όσο μπορούσαμε τα κατορθώματά Σου και υμνήσαμε κατά τη δύναμή μας Εσένα, την ίδια μας τη σωτηρία, ζητούμε τώρα να βρούμε αγγελική φωνή. Kαι καταλήγουμε στην προσφώνηση του Γαβριήλ, τιμώντας έτσι και την ίδια μας την ομιλία: «χαίρε, κεχαριτωμένη ο Κύριος μετά σου»! 

Αλλά δώσε, Παρθένε, όχι μόνο να μιλάμε για όσα φέρνουν τιμή και δόξα σ' Αυτόν και σ' Εσένα που τον εγέννησες, αλλά και να τα εφαρμόζουμε. Προετοίμασέ μας δηλαδή να γίνουμε κι εμείς οικητήρια δικά Του γιατί σ' Αυτόν αρμόζει η δόξα εις τους αιώνες. Αμήν. 

ΠΗΓΗ :  Νικολάου Καβάσιλα, Η Θεομήτωρ (Τρείς Θεομητορικές Ομιλίες), κείμενο, μετάφραση, εισαγωγή, σχόλια: Παν. Νέλλας, Σειρά "Επί τας Πηγάς", "ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗ ΔΙΑΚΟΝΙΑ", Αθήνα 1995.



Δευτέρα 24 Σεπτεμβρίου 2018

ΕΙΝΑΙ ΠΡΟΤΙΜΩΤΕΡΗ Η ΚΑΘΑΡΗ ΚΑΡΔΙΑ ΑΠΟ ΠΟΛΛΑ ΘΕΩΡΟΥΜΕΝΑ ΑΓΑΘΑ ;


Ήταν ένας νεαρός στρατιώτης, ο οποίος ζούσε άτακτα. Αλλά, αγαπούσε την Υπεραγία Θεοτόκο και την παρακαλούσε συχνά να τον βοηθήσει.

Μια μέρα, που κατάκοπος και πεινασμένος από δύσκολες στρατιωτικές υποχρεώσεις, βρισκόταν μόνος σ’ ένα άγριο μέρος, παρουσιάστηκε μπροστά του η Παναγία. Κρατούσε στα χέρια της ένα πιάτο καλό φαί και ένα κανάτι με νερό.

Αλλά τί κρίμα ! Όσο λαχταρούσε το ζεστό φαί και το δροσερό νερό, τόσο αηδίαζε από το πιάτο και το κανάτι ! Τόσο ήταν βρώμικα και σιχαμερά !

-Ποιά είσαι; Ρώτησε δειλά ο νεαρός.
-Είμαι η Παναγία, του απάντησε. Ακούω τις προσευχές σου και ήρθα.
-Και πώς, Παναγία Δέσποινά μου, να μπορέσω να φάω από τόσο βρώμικα σκεύη ;
-Εγώ, παιδί μου, - απάντησε η Παναγία – πώς θέλεις να ακούω τις προσευχές σου, που βγαίνουν από μια βρώμικη καρδιά ;

Και λέγοντας αυτά η Θεομήτωρ εξαφανίστηκε.
Και ο νεαρός ;
Έπεσε σε βαθιά περισυλλογή.
Σκεφτόταν, πόσα λάθη έκανε στη ζωή του.
Μήπως είναι πολύ προτιμότερη η καθαρή καρδιά, που ζητάει η Παναγία, από πολλά θεωρούμενα αγαθά ;

ΠΗΓΗ : «ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΦΙΛΟΘΕΟΣ ΜΑΡΤΥΡΙΑ», ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 1992-ΜΑΡΤΙΟΣ 1993, αριθ. 48-50, σελ. 144.




Κυριακή 23 Σεπτεμβρίου 2018

ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΟΥ ΕΙΚΟΝΟΣ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΑΝΤΙΦΩΝΗΤΡΙΑΣ, ΕΥΡΙΣΚΟΜΕΝΗΣ ΣΤΗΝ Ι.Μ. ΚΩΝΣΤΑΜΟΝΙΤΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΓΕΝΟΜΕΝΟΥ ΕΞ ΑΥΤΗΣ ΘΑΥΜΑΤΟΣ


Επί της βασιλείας Κωνσταντίνου του Μονομάχου, συνέβαιναν στους μοναχούς πολλά σκάνδαλα και πειρασμοί και κινδύνευε να ερημώσει το άγιον Όρος. Ακόμη, όλες οι ιερές Μονές και τα ησυχαστήρια στερούνταν πολύ, εξαιτίας της παντελούς ελλείψεως σίτου, οίνου και ελαίου.

Τον καιρό εκείνο, ο Εκκλησιάρχης Αγάθων (που μετονομάστηκε μετά την οπτασία εις Ζαχαρία, λαβών το μέγα και αγγελικό σχήμα), την πρώτη Αυγούστου, όταν η Εκκλησία εορτάζει τη πρόοδο του Τιμίου και Ζωοποιού Σταυρού. μετά τον εσπερινό, περίλυπος γενόμενος για τα σκάνδαλα, τους πειρασμούς, αλλά και για την στέρηση των αναγκαίων προς συντήρηση και ιδίως του ελαίου, προσεύχονταν με θερμά δάκρυα μπροστά στην αγία εικόνα της Θεομήτορος (της Αντιφωνήτριας), όπου κουρασμένος από το μάκρος της προσευχής αποκοιμήθηκε ολίγο. Ήλθε σε έκσταση αποκαλύψεως και άκουσε φωνή από την αγία εικόνα της Παναγίας – ώ του θαύματος !!! – να του λέγει : να μην λυπάται και αδημονεί, διότι το Άγιον Όρος απ’ εκείνη τη στιγμή και εις το εξής, θα ησυχάσει απ’ όλα τα δεινά. ως σημείο δε και βεβαίωση των λεγομένων της του είπε ότι γέμισε το πιθάρι της εκκλησίας με λάδι, ομοίως και τα λοιπά της Μονής δοχεία με τα αναγκαία προς ζωοτροφία τρόφιμα.

Ξυπνώντας ο γέρων Αγάθων, από πνευματική χαρά και θαυμασμό, δείλιαζε και δεν πίστευε στα λεγόμενα της Θεοτόκου, όπως και ότι ήτο αληθινό το όραμα που είδε. Γι’ αυτό ζήτησε φως και αφού άναψε λύχνο, πήγε στο πιθάρι του λαδιού της εκκλησίας, για να βεβαιωθεί. Βλέποντας ότι είναι γεμάτο έλαιον, εξεπλάγη, φοβήθηκε και μεγαλοφώνως κήρυξε σε όλους τους αδελφούς το μέγα τούτο θαύμα και διηγήθηκε τα όσα είδε και άκουσε από την Παναγία.

Τότε ο προεστώς και όλοι οι αδελφοί της Μονής, γεμάτοι χαρά, άναψαν όλες τις κανδήλες, και αφού ευτρέπισαν το ναό, δοξολόγησαν την Παναγία όλη τη νύχτα, ψάλλοντες και υμνούντες τα θαυμάσιά της.

Έκτοτε, ακοίμητος κανδήλα ανάβει μπροστά στην θαυματουργή εικόνα της Αντιφωνήτριας, εις ευχαριστία του θαύματος. Το δε πιθάρι του λαδιού, χωρητικότητας περίπου 300 οκάδων, ευρίσκεται έως σήμερα στην Ιερά Μονή.  

ΠΗΓΗ : «ΑΓΙΟΡΕΙΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ», έτος 21ο, 1956, αριθ. 243-244, σσ. 366 κ.ε.